Myrkur í ágúst 9 — Tilviljun eða ráðabrugg guðanna?

Þegar stjörnufræðingarnir fóru að skoða töflurnar sínar
Þegar stjörnu­fræð­ing­arnir fóru að skoða töfl­urnar sínar þá kom nokkuð merki­legt í ljós!

Í gær hóf ég máls um presta í Babýlon sem voru í raun­inni stjarneðl­is­fræð­ingar síns tíma.

Það má lesa hér.

Og nú vill svo til að Babýlon er á hag­stæðu svæði til að fylgj­ast með tungl­myrkvum. Tunglið rís hátt svo nærri mið­baug sem í Babýlon og er oft vel sjá­an­legt. Ætla má að prest­arnir í Mesópótamíu hafi getað fylgst með einum til tveimur tungl­myrkvum á hverju ári.

Samviskusamir prestar

Þeir voru auð­vitað mjög mis­mun­andi. Það fer eftir stöðu tungls, jarðar og sólar hve stór hluti tungls­ins hylst skugga í hvert sinn, hvaða hluti þess og hvaða lit­brigði og önnur teikn fylgja.

Það var merki um hve sam­visku­samir prest­arnir í Babýlon voru að þeir skráðu þetta allt hjá sér í miklum smá­at­riðum. Einhvern tíma fyrir tæpum 3.000 árum voru þeir að skoða tungl­myrkva sem þá gekk yfir og ein­hver þeirra fór lík­lega að klóra sér í hausnum.

Eitthvað kunnuglegt

Hvað hann hét? Það vitum við ekki. En honum fannst eitt­hvað kunn­ug­legt við það hvernig skuggi jarðar lagð­ist yfir tunglið.

Gat verið að hann hefði séð þetta áður, nákvæm­lega svona?

Ásamt félögum sínum fór hann að grufla í öllum gömlu skýrsl­unum sem geymdar voru á ótelj­andi leir­töflum með fleygletr­inu.

Skýrsl­urnar sem þeir og fyr­ir­renn­arar þeirra höfðu fyllt út um hund­ruð og kannski þús­undir tungl­myrkva öldum saman.

Og allt í einu blasti það við þeim!

Spenntir prestar

Fyrir 6.585 dögum hafði orðið nákvæm­lega sams konar tungl­myrkvi.

Nákvæm­lega eins upp á punkt og prik.

Það er að segja fyrir átján árum, ell­efu dögum og átta klukku­stundum.

Nú urðu prest­arnir spenntir. Var þetta til­viljun eða eitt­hvert ráða­brugg guð­anna?

Þeir gáðu í leir­töfl­urnar sínar.

Hvenær hafði næsti tungl­myrkvi orðið á eftir myrk­v­anum fyrir 6.585 dögum?

Segjum að hann hafi þá orðið 177 dögum seinna.

(Talan er ekki valin út í blá­inn en látum ástæð­una liggja milli hluta í þetta sinn.)

Þeir ákváðu þá að bíða í 177 daga. 

Kerfi á himnum

Þeir og stall­bræður þeirra voru búnir að vera að fylgj­ast með tungl­myrkvum í meira en þús­und ár, þeir gátu eins beðið í 177 daga.

En þegar 177. dag­ur­inn reis upp, þá biðu þeir spenntir.

Og viti menn – skuggi jarðar skreið yfir hluta tungls­ins og úr varð myrkvi nákvæm­lega eins og myrk­vinn sem þá varð fyrir rúmum átján árum.

Nákvæm­lega.

Þeir höfðu komið auga á kerfi á himnum.

Tungl­myrkvar end­ur­tóku sig með 6.585 daga milli­bili.

Saros-hringurinn

Það lá nú alveg ljóst fyrir þegar þeir skoð­uðu leir­töfl­urnar sínar.

Aftur og aftur og aftur end­ur­tók sig sama runan af sams konar tungl­myrkvum.

Og gerir raunar enn.

Þessi „hringur“ tungl­myrkva kall­ast nú Saros-hring­ur­inn. Babýlonsku prest­arnir not­uðu ekki það nafn, það kom til sögu í Evrópu á 18. öld eftir upp­haf tíma­tals okkar.

Auga komið á

Evr­ópskir stjörnu­fræð­ingar sáu orðið „saros“ í hinum babýlonsku heim­ildum og héldu að það væri heitið sem prest­arnir hefðu gefið hringnum sem þeir upp­götv­uðu.

Svo var ekki. „Saros“ var víst bara orð notað yfir til­tekna tölu. Babýlonsku prest­arnir not­uðu víst ekk­ert sér­stakt orð yfir hring­inn sem þeir höfðu upp­götvað.

En þeir höfðu sann­ar­lega komið auga á hann.

Gat verið að hann hefði séð þetta áður, nákvæm­lega svona?
Kjósa
17
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Veistu meira?

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Flækjusagan

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mest lesið í mánuðinum

3
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
5
Viðtal

Ást­leysið er sárt

Nánd er nær­ing, nauð­syn­leg eins og matur. Tæpur helm­ingur fólks elst upp í óör­uggum tengslum sem geta komið niður á tengslum og ást­ar­sam­böndum á full­orð­ins­árum, jafn­vel ógnað heilsu, enda er „tengsla­myndun ein af grunn­for­sendum far­sældar“, að sögn klíníska sál­fræð­ings­ins Guð­brands Árna Ísberg. Í bók sinni, Í augum þínum verð ég til, fjallar hann um getu okkar til að mynda tengsl og ást­ina í öllum sínum myndum.

Mest lesið í mánuðinum

Mest lesið undanfarið ár