Seðlabankinn vonast til þess að leggja niður ESÍ á næsta ári

Seðla­banki Íslands von­ast til þess að leggja niður Eigna­safn Seðla­banka Íslands (ESÍ) á árinu 2016. Bankinn segir ljóst að starf­semi ESÍ sé ekki til fram­búðar heldur sé um að ræða sér­stakt tíma­bundið skipu­lag vegna vörslu, úrvinnslu og stýr­ingar krafna og fulln­ustu­eigna sem Seðla­bank­inn sat uppi með í kjöl­far banka­hruns­ins. „Þegar kröfur hafa verið inn­heimtar og eignir seldar hefur félagið lokið hlut­verki sínu og verður slitið. Jafnvel er von­ast til þess að hægt verði að leggja niður ESÍ á kom­andi ári.“

Þetta kemur fram í grein­ar­gerð sem yfir­stjórn Seðla­banka Íslands hefur tekið saman fyrir banka­ráð hans vegna bréfs sem umboðs­maður Alþingis sendi 2. októ­ber 2015 vegna athug­unar hans á með­ferð gjald­eyr­is­mála og umsýslu og með­ferð krafna og eigna sem félög í eigu bank­ans fara með. Umboðs­maður gagn­rýndi stofnun ESÍ í bréfi sem hann sendi fjár­mála- og efna­hags­ráð­herra, banka­ráði Seðla­banka Íslands, seðla­banka­stjóra og stjórn­skip­unar- og eft­ir­lits­nefnd Alþingis í októ­ber, vegna athug­unar sem hann hefur unnið á síð­ustu árum vegna atriða tengdum athug­unum og rann­sóknum Seðla­banka Íslands um ætluð brot á reglum um gjald­eyr­is­höft. Þar var fjallað sér­stak­lega um flutn­ing verk­efna Seðla­bank­ans á við umsýslu og sölu eigna til ESÍ.

Umboðs­maður sagði að bank­ann ekki hafa haft skýra laga­heim­ild til að flytja verk­efni við umsýslu og sölu eigna til ESÍ. Yfir­stjórn Seðla­banka Íslands hafn­aði þess­ari gagn­rýni í ofan­greindri grein­ar­gerð, sem var birt í dag.

„Ruslakista" troðfull af hruneignum

ESÍ hefur leikið stórt hlut­verk í upp­gjöri Seðla­banka Íslands við banka­hrunið und­an­farin ár. Inn í félagið, og dótt­ur­fé­lag þess Hildu, hefur þeim fulln­ustu­eignum og upp­gjörs­samn­ingum sem Seðla­bank­inn hefur leyst til sín verið hrúgað. Á meðal þeirra eigna sem ESÍ heldur á eru allar kröfur Seðla­bank­ans á Glitni, Kaupþing og Lands­bank­ann. Félagið er því langstærsti inn­lendri kröfu­hafi þeirra slita­búa, sem nú er stefnt að því að gera upp á næstu mán­uðum. Það er oft kallað "rusla­kista" Seðla­bank­ans í hálf­kær­ingi á meðal manna í við­skipta­líf­inu.

Í lok árs 2012 átti ESÍ bók­færðar eignir upp á 326 millj­arða króna. Stjórn­endur félags­ins hafa verið dug­legir við að selja eignir und­an­farin ár og um síð­ustu ára­mót voru eignir þess metnar á 209 millj­arða króna. Í ágúst aug­lýsti ESÍ dótt­ur­fé­lagið Hildu til sölu. Það félag á 364 fast­eignir sem metnar eru á 6,6 millj­arða króna, 387 útlán (til 260 lán­tak­enda) og önnur skulda­bréf sem metin eru á 5,7 millj­arða króna og hand­bært fé/kröfur upp á 2,9 millj­arða króna. Hilda á alls sex dótt­ur­fé­lög og hjá félag­inu starfa 13 manns. Það hagn­að­ist um 1,5 millj­arð króna á fyrstu sex mán­uðum árs­ins og mun­aði þar lang­mestu um hreinar rekstr­ar­tekjur, sem eru sala eigna og lána á tíma­bil­inu. Auk þess námu leigu­tekjur 139 millj­ónum króna á fyrstu sex mán­uðum árs­ins.