Meirihluti landsmanna andvígur kvótakerfinu

Rúmlega 60 pró­sent lands­manna eru and­víg núver­andi kvóta­kerfi í sjáv­ar­út­vegi, sam­kvæmt nið­ur­stöðum skoð­ana­könn­unar Prósents sem birt er í Frétta­blað­inu í dag. Tuttugu pró­sent þeirra sem tóku afstöðu í könn­un­inni seg­ist vera mjög eða frekar hlynnt kerf­inu en 61 pró­sent frekar eða mjög and­víg því.

Konur eru tölu­vert and­víg­ari kerf­inu en karlar og íbúar höf­uð­borg­ar­svæð­is­ins eru einnig and­víg­ari því en íbúar á lands­byggð­inni.

Mestur stuðn­ingur við kerfið er hjá þeim sem eru 65 ára eða eldri og þeim tekju­hæstu. And­staðan við kvóta­kerfið er mest í ald­urs­hópnum 35 til 44 ára. 71 pró­sent fólks á þeim aldri er and­vígt kerf­inu en þrettán pró­sent styðja það.

[adspot]

Hagur sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tækja lands­ins, sam­tala arð­greiðslna og auk­ins eigin fjár þeirra, hefur vænkast um meira en 500 millj­arða króna frá banka­hruni. Geirinn greiddi sér meira út í arð árið 2020 en hann greiddi í öll opin­ber gjöld. Í frétta­skýr­ingu Kjarnans um málið sem birt var í sept­em­ber á síð­asta ári kom m.a. fram að heild­ararð­greiðslur út úr sjáv­ar­út­vegi frá byrjun árs 2016 og út árið 2020 námu 70,5 millj­örðum króna. Á sama tíma­bili hefði geir­inn greitt 35,9 millj­arða króna í veiði­gjöld, eða rétt rúm­lega 50 pró­sent af þeirri upp­hæð sem eig­endur sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tækja höfðu fengið í arð.

[links]Haft er eftir Heiðrúnu Lind Mart­eins­dóttur, fram­kvæmda­stjóra Samtaka fyr­ir­tækja í sjáv­ar­út­vegi, í Frétta­blað­inu í dag að nið­ur­stöður könn­un­ar­innar komi henni ekki á óvart en að erfitt sé að draga skýrar álykt­anir af þeim enda kunni fólk að hafa margar og mis­jafnar skoð­anir á því hvernig megi breyta því kerfi sem er við lýði. „Markmið fisk­veiði­stjórn­un­ar­kerf­is­ins var að koma á sjálf­bærum veiðum. Of mörg skip voru að elt­ast við of fáa fiska. Þorsk­stofn­inn hrundi, afkoman var afleit og hið opin­bera þurfti ítrekað að veita fyr­ir­tækjum fjár­hags­legt lið­sinni. Verk­efnið var því að tryggja umhverf­is­lega, efna­hags­lega og sam­fé­lags­lega sjálf­bærni,“ segir hún við Frétta­blaðið.

Misbýður sérhagsmunagæslan

Mikil sam­þjöppun hefur orðið innan kvóta­kerf­is­ins á und­an­förnum árum sem leitt hefur til þess að eig­endur örfárra sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tækja hafa efn­ast veru­lega, líkt og rakið var í frétta­skýr­ingu Kjarnans síð­asta haust. Ítök þeirra í ótengdum geirum hér­lendis hafa sam­hliða vaxið hratt.

Þor­gerður Katrín Gunn­ars­dóttir, for­maður Við­reisnar og fyrr­ver­andi sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra, segir við Frétta­blaðið að órétt­læti sé helsta skýr­ingin á and­stöðu við kvóta­kerfið. „Fólki mis­býður sér­hags­muna­gæslan,“ segir hún. „Það er ein­fald­lega ekki rétt gefið og rík­is­stjórnin vill hafa þetta svona. Þegar upp er staðið er varð­staðan um sjáv­ar­út­veg­inn meg­in­á­stæða þess að rík­is­stjórnin ákvað að halda áfram sam­starf­inu. Til þess voru ref­irnir skornir.“

Könnunin var gerð á net­inu dag­ana 14. til 26. jan­úar. Úrtakið var 2.300 ein­stak­lingar og svar­hlut­fall var 50 pró­sent.