Það sem má – og það sem má alls ekki – í heimasóttkví

Þeir sem koma til Íslands eftir að hafa verið á áhættu­svæðum erlendis þurfa að fara í sótt­kví og skulu skrá sig fyrir kom­una til lands­ins. Í dag eru öll lönd utan Íslands fyrir utan Grænland skil­greind sem áhættu­svæði.

Þetta kemur fram í nýjum leið­bein­ingum sótt­varna­læknis um sótt­kví en þar er orða­lagið „heima­sótt­kví“ notað um sótt­kví í hús­næði sem ekki telst til opin­berra sótt­varna­húsa, hvort sem um er að ræða heima­hús, hótel, eða aðra gisti­mögu­leika sem telj­ast við­eig­andi hús­næði fyrir sótt­kví. Þannig er orðið „heima“ notað um aðstöðu sem notuð er til sótt­kvíar, hvort sem ein­stak­lingur er búsettur þar að stað­aldri eða ekki. Orðið „ferða­maður“ er notað yfir alla þá sem koma til Íslands, óháð búsetu, þjóð­erni eða til­gangi ferða­lags.

[adspot]

Sömu leið­bein­ingar gilda um heima­sótt­kví fyrir ferða­menn og þá sem eru útsettir fyrir smiti inn­an­lands nema að ferða­menn þurfa að dvelja 5 daga í sinni sótt­kví, sem líkur eftir nei­kvæða seinni sýna­töku en útsetn­ing inn­an­lands krefst 7 daga sótt­kvíar með sýna­töku í lok sótt­kvíar.

[links]Sóttkví er orð sem við erum flest farin að þekkja en sökum þess að brögð hafa verið á því að fólk haldi þær reglur sem fyrir liggja um slíkt úrræði, og ekki var laga­stoð fyrir hendi til að skikka fólk í sótt­varna­hús, hefur sótt­varna­læknir nú áréttað ýmis­legt og skerpt á öðru í nýjum leið­bein­ingum um hvað felst í því að vera í sótt­kví.

Í nýju minn­is­blaði Þórólfs Guðna­sonar sótt­varna­læknis til heil­brigð­is­ráð­herra þar sem hann leggur til nýjar aðgerðir á landa­mærum sem ráð­herra hefur þegar ákveðið að setja í reglu­gerð er tekur gildi á morgun, segir um heima­sótt­kví:

• Aðilar á heim­il­inu sem ekki hafa verið útsettir fyrir smiti skulu ekki vera á heim­il­inu með ein­stak­lingi sem er í sótt­kví. Heim­il­is­menn sem voru útsettir fyrir smiti á sama tíma geta verið í sótt­kví saman á sama stað.
• Ef ein­stak­lingar sem ekki hafa verið útsettir vilja ekki eða geta ekki farið af heim­il­inu eiga þeir að vera í sótt­kví með hinum.
• Umgengni við annað fólk er óheimil. Þess vegna þarf ein­stak­lingur að fá aðstoð við aðföng o.þ.h. Ef heim­ilið er í sótt­kví geta vinir eða ætt­ingjar sinnt aðföngum og skilið eftir við úti­dyr. Ef heim­send­ing mat­væla og ann­arra nauð­synja er í boði á svæð­inu er hægt að nýta þá þjón­ustu á meðan sótt­kví stendur. Sá sem er í sótt­kví ætti að taka fram að um sótt­kví sé að ræða og varn­ing ætti að skilja eftir við úti­dyr.
• Ef ein­stak­lingur í sótt­kví fær ein­kenni COVID-19 sýk­ingar ber honum að fara taf­ar­laust í sýna­töku (nota má einka­bíl eða leigu­bíl og taka skal fram að hann sé í sótt­kví).
• Ein­stak­lingur í sótt­kví á að halda sig heima við og ekki hafa bein sam­skipti við aðra.
• Sótt­kví­ar­staður þarf að vera sér hús­næði sem telst full­nægj­andi til sótt­kvíar. Þetta getur verið heim­ili fólks en einnig leigu/láns­í­búðir eða hót­el­her­bergi.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má sækja nauð­syn­lega heil­brigð­is­þjón­ustu, þá að höfðu sam­ráði fyr­ir­fram við heilsu­gæslu/1700/112.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má ekki nota almenn­ings­sam­göngur (þ.m.t. áætl­un­ar­flug inn­an­lands, stræt­is­vagna) en má nota leigu­bíla, bíla­leigu­bíla eða einka­bíl til að kom­ast á sótt­kví­ar­stað eftir kom­una (og aftur á landamæra­stöð ef það á við), til að sækja nauð­syn­lega heil­brigð­is­þjón­ustu og til að kom­ast til og frá seinni sýna­töku. Ein­stak­lingar í sótt­kví vegna ferða­lags mega nota flug­rútu.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má ekki fara til vinnu eða skóla.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má ekki fara á manna­mót, hvort sem þau varða starf hans, fjöl­skyldu eða félags­líf.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má vera við­staddur kistu­lagn­ingu og jarð­ar­för/bálför ef hann fylgir sér­stökum leið­bein­ingum þar að lút­andi. Nið­ur­staða úr fyrri sýna­töku skal liggja fyrir eftir ferða­lag erlendis. Ein­stak­lingur í sótt­kví sem dvelur á sama stað/heim­ili og sýktur ein­stak­lingur með COVID-19 má ekki vera við­staddur kistu­lagn­ingu eða jarð­ar­för/bálför.
• Ein­stak­lingar í sótt­kví mega ekki fara sjálfir eftir aðföngum, þ. á m. í apó­tek, mat­vöru­verslun, póst­hús, banka eða annað.
• Ein­stak­lingar í sótt­kví mega ekki fara á veit­inga­staði, krár/vín­veit­inga­staði, heilsu­rækt­ar­stöðvar, sund­laugar, í leik­hús, kvik­mynda­hús, versl­anir eða aðra staði þar sem margir koma saman.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má ekki dvelja í sam­eig­in­legum rýmum fjöl­býl­is­húsa, s.s. stiga­göngum, þvotta­húsum eða sam­eig­in­legum görðum/úti­vist­ar­svæðum.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má ekki taka á móti gestum á heim­ili sínu meðan sótt­kví stendur yfir.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má fara út á svalir eða í garð sem er til einka­af­nota.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má fara í göngu­ferðir í nærum­hverfi sótt­kví­ar­staðar en þarf að halda sig í a.m.k. 2 metra fjar­lægð frá öðrum veg­far­endum og má ekki heim­sækja fjöl­sótta staði þrátt fyrir að vera undir beru lofti. Viðmið eru tvær göngu­ferðir á dag í hámark 30 mín­útur í hvort sinn.
• Ein­stak­lingur í sótt­kví má ekki fara í skoð­un­ar­ferðir og má ekki fara út að keyra nema við kom­una til lands­ins, þegar mögu­lega þarf að ferð­ast milli landamæra­stöðvar og heim­ilis og í seinni sýna­töku eftir komu til lands­ins.