Stefán Snævarr

Stefán Snævarr

Stefán Snævarr fæddist árið 1953 í Reykjavík. Hann er prófessor í heimspeki við Háskólann í Innlöndum í Noregi. Hann hefur stundað margháttuð ritstörf og skrifað bækur á ýmsum tungumálum. Brill forlagið gaf nýlega út heimspekirit hans The Poetic of Reason. Árið 2010 hlaut hann fyrstu verðlaun í ritgerðarsamkeppni The International Association of Aesthetics.

BÓKIN „FRJÁLSHYGGJA OG ALRÆÐISHYGGJA“. RITDÓMUR 2.0. síð­ari hluti.

Í þessum hluta hyggst ég ræða skrif Ólafs um Friedrich von Hayek, spurn­ing­una um vel­ferð, lýð­ræði og mark­aðs­frelsi, einnig um hug­tökin hlut­leysi og hlut­lægni, að ógleymdum hug­tök­unum um frjáls­hyggju og alræð­is­hyggju. Bók­stafs­trú á verk Hayeks. Nú skal sjónum beint að skrifum Ólafs um Friedrich von Hayek. Ólafur virt­ist hafa trúað  bók­staf­lega öllu sem Hayek sagði um áætl­un­ar­bú­skap. Hann væri...

BÓKIN „FRJÁLSHYGGJA OG ALRÆÐISHYGGJA“. RITDÓMUR 2.0. Fyrri hluti.

Hag­fræði­pró­fess­or­inn og þing­mað­ur­inn Ólafur Björns­son (1912-1994) var heið­urs­maður. Hann var snjall hag­fræð­ingur og hug­sjóna­maður sem barð­ist gegn hafta­stefnu á þingi og rit­velli. Þá bar­áttu háði hann m.a. í bók­inni Frjáls­hyggja og alræð­is­hyggja frá árinu 1978. Í þeirri bók boð­aði Ólafur frjáls­hyggju og má telja hana fyrstu frjáls­hyggju-boð­un­ar­bók­ina á íslensku. Víkur nú sög­unni að und­ir­rit­uðum. Ég rit­dæmdi bók­ina í Dag­blað­inu sál­uga...

Charles Taylor níræður

Einn merkasti hug­s­uður sam­tím­ans, Kanada­mað­ur­inn Charles Taylor, verður níræður í dag. Hann var fæddur og upp­al­inn í Montréal, móð­irin frönsku­mæl­andi, fað­ir­inn ensku­mæl­andi. Taylor er því  tví­tyngdur og hefur vegna upp­runa síns haft mik­inn áhuga á fjöl­menn­ingu. Hann hefur lagt gjörva hönd á margt, ekki látið sér nægja fræða­grúsk heldur tekið virkan þátt í stjórn­málum og verið áhrifa­mik­ill álits­gjafi. Hann   er...

"...og þá fyrst og fremst til Snorra..." Hannes G um Snorra S

Ég hef áður nefnt bók Hannesar Giss­ur­ar­sonar Twenty-Four  Conservative-Liberal Thinkers. Í henni vinnur hann það glæsta afrek að gera frjáls­hyggju­mann úr heilögum Tómasi frá Akvínó og heilagan mann úr frjáls­hyggju­mann­inum Hayek. Snorri Sturlu­son kemur einnig við sögu en um hann orti nafni Hannesar, Hannes  Hafstein: „Þegar hnígur húm að þorra oft ég hygg til feðra vorra og þá fyrst og...

ÁFRAM FRJÁLSLYNDA MIÐJA!

Innan skamms ganga Íslend­ingar að kjör­borð­inu. Kjörorð þeirra ætti að vera „hina frjáls­lyndu miðju til valda, burt með sægreifa­flokk­ana!“ Flokkar frjáls­lyndu miðj­unnar hefðu átt að gera kosn­inga­banda­lag, ganga til kosn­inga segj­andi  „sam­einuð stöndum við, sundruð föllum við!“ En því var ekki að heilsa. Samt má eygja von­ar­glætu, þessir flokkar gætu myndað stjórn með öðrum og reynt að koma  góðu til...

HVÍ RÉÐI VESTRIÐ RESTINNI? Hvers vegna ríktu Evr­ópu­ríki yfir heim­inum?

  Á mið­öldum var hin kaþ­ólska Evrópa fátæk og van­megnug. Engar alvöru­borgir var að finna þar, einu stóru og ríku evr­ópsku borg­irnar voru á hinum múslim­ska Spáni og í hinu kristna, orþodoxa Býsans­ríki (Kon­stant­ínópel). Utan Evrópu gat að líta stór­auð­ugar stór­borgir á borð við Bagdad, Angor Vatt í Kambódíu, ýmsar borgir í Kína og Indlandi, og höf­uð­borg Asteka í Mexíkó....

STJÚPHUNDURINN OG THEO EITTHVAÐ

Stjúp­hundur: Æ þessi leið­inda hundur Theo eitt­hvað!! Ég: Hvað er að honum? Stjúp­hund­ur­inn: Hann þyk­ist vera fyrsti hund­ur­inn sem vitnar í Sókrates en ég vitn­aði í hann löngu fyrr. Ég: Þú verður að athuga að ummæli þín voru hundsuð af menn­ing­ar­el­ít­unni. Stjúp­hundur: Er ekki bara fínt að vera hunds­aður? Við hundar erum jú eðal­skepnur. Ég: Við menn­ir­inir notum nú hunds­aður...

Tali­banar við borg­ar­hliðið

Það hefur tæp­ast farið fram hjá neinum að Talí­ban­arnir eru við það að taka völdin í Afganistan. Lítill vafi er á að þeir munu koma á alræð­is­stjórn, svipta konur öllum rétt­indum, ofsækja sam­kyn­hneigða og svo fram­vegis. Talí­ban­arnir bana öllum sem ekki dansa eftir þeirra pípu. Vest­ur­veldin hafa svikið þjóð­ina á sví­virði­legan máta. Fyrst hvöttu Vest­ur­veldin   ungt fólk til frelsis og...

Hannes G um fas­is­mann

Fyrir skömmu skrif­aði Hannes Giss­ur­ar­son ádrepu í Morg­un­blaðið sem bar heitið „Skammt öfganna á milli“. Þar talar hann eins og það að ein­hverjir norskir komm­ún­istar urðu nas­istar eða fas­istar sanni að síð­ar­nefndu stefn­urnar séu sama tóbakið og komm­ún­ism­inn. Fullt eins mætti „sanna“ að frjáls­hyggjan væri „eig­in­lega“ komm­ún­ismi vegna þess að Jónas Haralz, Benjamín Eiríks­son  og Guð­mundur Magn­ús­son voru komm­ún­istar á...

Veldi gild­is­mats­ins.

Í síð­ustu færslu tók ég undir þau orð Charles Taylors að gild­is­mat réði miklu um hvað teld­ist frelsi og ófrelsi. Það þýðir ekki að ég telji að frelsi sé smekks­at­riði eða vild­ar­efni, gagn­stætt því sem margir halda getur gild­is­mat verið til­tölu­lega hlut­lægt. En fyrst skal vikið að gild­is­mati og vís­indum. Finnur Dellsén um vís­indi og gild­is­mat. Finnur Dellsén skrifar prýði­lega...

Kolbrún B og frelsið

Kolbrún Berg­þórs­dóttir ger­ist Heimdall­ar­mælt í nýjum Frétta­blaðspistli, veg­samar Brynjar Níelsson og Sigríði Andersen fyrir fylg­is­spekt við ein­stak­lings­frelsi („Prófkjör“ 10/6 2021). En hvers vegna láist þeim tveimur þá að verja frelsi manna til róa til fiskjar, frelsi ann­arra en sægreif­anna? Hvað segir frels­isunn­and­inn Kolbrún um það? Frelsis­kenn­ingar. Ekki kemur fram í pistl­inum hvað Kolbrún eigi við með „ein­stak­lings­frelsi“. Á hún við...

Hannes um Popper. Síðari hluti: Stjórn­spekin

Kaflinn batnar mikið þegar Hannes víkur að þeim kenn­ingum sem Popper setti fram í bók sinni The Open Society and its Enemies. Þær kenn­ingar eru stjórn­speki­legar og því nálægt sér­sviði Hannesar.   Opna sam­fé­lagið og Platon, meintur óvinur þess Popper hélt því fram að frá örófi alda hafi vinir og óvinir hins opna, frjálsa sam­fé­lags barist. Hinir stjórn­lyndu fylg­is­menn lok­aða...

Hannes um Popper. Fyrri hluti: Vís­inda­heim­spekin

Hannes Giss­ur­ar­son hefur sett saman mikið rit 24 Conservative Liberal Thinkers. Einn þess­ara meintu frjáls­lyndu íhalds­manna er Snorri Sturlu­son. Deila má um hve frjótt það er að nota nútíma hug­tök um menn fyrri tíma. Restin er the usual suspects. Játað skal að ég þekki fæsta þeirra ýkja vel enda stjórn­speki ein minna auka­bú­greina, list­spekin aðal­bú­grein. En ég tel mig vera...

Mest lesið undanfarið ár