Stefna um stuðning í 1001 dag

Í breska þing­inu hefur í nokkur ár verið rætt um nauð­syn þess að veita verð­andi og nýbök­uðum feðrum og mæðrum og ungum börnum þeirra auk­inn stuðn­ing. Kostn­aður vegna ýmissa geð­rænna vanda­mála sem rekja má til áfalla í æsku hefur rokið upp þar­lendis og í umræðum árið 2014 var því spáð að frá og með árinu 2024 geti sveit­ar­fé­lög í Bret­landi ekki lengur staðið undir hefð­bund­inni þjón­ustu vegna auk­ins kostn­aðar við ein­stök mál.

[links]Þrýst­ingur hefur komið frá ýmsum sam­tökum í þjóð­fé­lag­inu sem hafa átt stóran þátt í að koma mál­efn­inu á dag­skrá og gefur skýrsla þings­ins frá árs­byrjun 2019 góða mynd af þeirri þverpóli­tísku sýn sem skap­ast hefur. Andrea Leadsom, ráð­herra í núver­andi rík­is­stjórn er meðal þeirra sem barist hafa fyrir mál­efn­inu og fengið mikið lof fyrir, m.a. frá Theresu May fyrrum for­sæt­is­ráð­herra. Þar í landi var rætt um að stofna nýtt ráðu­neyti um 1001 mik­il­væg­ustu ævi­dag­ana, tíma­bilið frá getn­aði til 2ja ára ald­urs barns.

Umræða um aðgerð­ar­á­ætlun um stefnu í mál­efnum barna og ung­menna hafði verið hér á Íslandi um ára­bil og allt fram til árs­ins 2007. Rætt var um að styrkja stöðu barna- og ung­menna og sporna við sívax­andi kostn­aði í félags- og heil­brigð­is­kerf­inu m.a. með for­eldra­færni­fræðslu fyrir for­eldra fyrsta barns sem þjón­aði þörfum beggja kynja. Því miður náði stefnan ekki flugi vegna hruns­ins.

[adspot]Nokkru eftir hrun var umræðan tekin upp á ný, leidd af 1001 hópnum sem í er fag­fólk frá ýmsum stofn­unum og frjálsum félaga­sam­tökum. Verndari verk­efn­is­ins er for­seti Íslands, Guðni Th. Jóhann­es­son. Hópurinn sendi öllum sveit­ar­fé­lögum og þing­mönnum ákall árið 2017. Þar var kallað eftir við­ur­kenn­ingu á sér­stökum þörfum verð­andi og nýbak­aðra for­eldra og ungra barna þeirra, ásamt vit­und­ar­vakn­ingu um gildi líf­fræði­legra og til­finn­inga­legra tengsla barns við báða for­eldra, að breskri fyr­ir­mynd. Barna­mála­ráð­herra hefur sýnt mál­efn­inu áhuga.

Sólrún Erlings­dóttir og Anna María Jóns­dóttir birtu fræði­lega grein, Lengi býr að fyrstu gerð, í nýjasta riti Geð­verndar. Þar er lýst áhrifum áfalla, streitu og erf­iðrar æsku á þroska ein­stak­lings­ins og lögð fram rök fyrir því að grípa reglu­bundið til snemmtækrar íhlut­unar í þágu barna.

Vonandi grípa ríki og sveit­ar­fé­lög á Íslandi til aðgerða sem fel­ast í stefnu­mótun um mála­flokk­inn og fjár­mögnun til að byggja upp vand­aða þjón­ustu handa litlum börnum og for­eldrum þeirra.

Höfundur er fjöl­skyldu- og hjóna­ráð­gjafi.