Aðeins 13 fráveitur á öllu landinu höfðu viðunandi skolphreinsun árið 2014, af þeim 83 sem áttu að hafa hana. Þetta kemur fram í stöðuskýrslu Umhverfisstofnunar um frárennslismál á Íslandi.
Í skýrslunni segir jafnframt að upplýsingar og gögn skortir um stöðu og tilhögun frárennslismála á Íslandi. Það helgast af lélegum skilum upplýsinga frá eftirlitsaðilum. Umhverfisstofnun, sem tekur við gögnunum og vinnur stöðuskýrslur fyrir allt landið, setur þess vegna fyrirvara um þær ályktanir sem dregnar eru í skýrslunni vegna gæða gagnanna.
Lang mest skolp fellur til á höfuðborgarsvæðinu. 60% alls skolps á landinu sem varð til árið 2014 var hreinsað í hreinsistöðvum sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu við Ánanaust og Klettagarða. Þar eru starfræktar fyrsta þreps hreinsunarstöðvar. Í skýrslu umhverfisstofnunar segir að hreinsunin þar „uppfyllir að öllum líkindum ekki þær kröfur sem gerðar eru til eins þreps hreinsunar í reglugerð um fráveitur og skolp.“ Þetta sé hins vegar skilgreiningaratriði. Ítarlegar er fjallað um það í skýrslunni.
Í sumar komust skolpmál í Reykjavík í hámæli þegar neyðarloki í skolphreinsistöð borgarinnar bilaði með þeim afleiðingum að mikið magn óhreinsaðs skolps flæddi út í hafið við Faxaskjól í Reykjavík. Í fréttum var haft eftir Hólmfríði Sigurðardóttur, umhverfisstjóra Orkuveitu Reykjavíkur, að þetta væri lengsta og alvarlegasta bilun sem orðið hefur á skolphreinsikerfinu frá upphafi.
Í skýrslu Umhverfisstofnunar sem birt var í dag kemur fram að aðeins 13 fráveitur höfðu viðunandi hreinsun af þeim 83 sem ættu að hafa hana miðað við gögnin frá árinu 2014. Viðunandi hreinsun er ákveðin í starfsleyfi. Viðunandi hreinsun skolps er hreinsun með viðurkenndum hreinsibúnaði í samræmi við ákvæði reglugerðar um fráveitur og skolp svo gæðamarkmiðum sé náð.
Skýrsluhöfundar telja hins vegar að „fremur litlu hafi verið áorkað í fráveitu málum síðan síðasta stöðuskýrslan var gefin út árið 2010 og mikið vantað upp á að ákvæði reglugerðar um fráveitur og skolp væri uppfyllt. Það fyrirkomulag sem stuðst er við í dag hefur ekki skilað þeim tilætlaða árangri sem krafist er í lögum og reglugerðum.“
Umhverfisstofnun leggur til eftirfarandi úrræði til úrbóta.
Meðal þeirra úrbóta sem lagðar eru til
- Skýra þarf ábyrgðarskiptingu milli sveitarfélaga, fyrirtækja, heimila og eftirlitsaðila. „M.a. þarf að skýra hvort og þá hvernig þvingunarúrræðum verði beitt gagnvart þeim sveitarfélögum sem ekki uppfylla sínar lagalegu skyldur. [...] Tryggja þarf einnig að viðkomandi aðilar geti staðið undir ábyrgð sinni samkvæmt lögum og reglugerðum.“
- Gera þarf heildstæða aðgerðaáætlun, samkvæmt lögum um stjórn vatnamála.
- Mikilvægt er að koma skolphreinsun í stærri þéttbýlum í viðunandi horf sem fyrst enda runnu síðustu frestirnir út í lok árs 2005.
- Frekari og ítarlegri gagnasöfnun um fráveitumál væri æskilegt að koma upp.
- Átak verði gert í því að fá sveitarfélög til að sækja um starfsleyfi fyrir fráveitum og að starfsleyfishafar sinni innra eftirliti.
Veistu meira? Láttu okkur vita
Það tókst ekki að sækja formið. Reyndu aftur eftir augnablik.
Ýttu á + við höfund, fréttamál eða greinaröð til að fylgja því og fá tölvupóst þegar eitthvað nýtt kemur, einn á dag í mesta lagi. Því sem þú fylgir stjórnarðu á Minni síðu.
Athugasemdir