Hönn­uð­ur­inn Hanna Dís Whitehead lenti í því að þurfa að bíða lengi eftir birgðum fyrir hönnun sína meðan á alheims­far­aldri stóð fyrir nokkrum árum. Í þeirri bið varð henni litið í kringum sig fyrir utan vinnu­stof­una sína austur í Horna­firði og velti fyrir sér af hverju hún væri ekki að nýta betur efni­við úr nærum­hverfi sínu. Við það kvikn­aði sú hug­mynd sem hún vinnur með þessa dag­ana, sem er að hann hús­gögn úr þæfðri ull.

Þekk­ing­ar­setrið Nýheimar var sett á fót árið 2013 á Höfn í Horna­firði og er óhætt að segja að það hafi verið mik­il­vægur þáttur í sam­fé­lag­inu fyrir austan síðan þá. Önnur sveit­ar­fé­lög horfa hýru auga á starf­sem­ina sem vinnur mark­visst með ungu fólki og eflir byggða­þró­un­ina á svæð­inu.

Norðan heiða, nánar til­tekið á Blöndu­ósi, er íslenskt kollagen fram­leitt. Um er að ræða fyr­ir­tækið Protis sem nýtir sér verk­smiðju Vilko þar á slóðum, en um er að ræða sömu eig­enda­hópa að miklu leyti. Það er ýmis­legt í far­vatn­inu hjá þeim, meðal ann­ars sam­starf við drykkj­ar­vöru­fram­leið­endur erlendis sem eig­and­inn bindur miklar vonir við.

Þau Helen Cova og Sigurður Jök­uls­son vendu kvæði sínu í kross fyrir fjórum árum, keyptu hús á Flateyri og hafa síðan þá stofnað bóka­út­gáfu sem og sett á fót bók­mennta­há­tíð þar í bæ. Þau segja að bóka­út­gáfan Karíba sé bók­mennta­brú milli Suður-Ameríku og Íslands og að mark­miðið með útgáf­unni sé að kynna undur suð­rænna bók­mennta fyrir norðr­inu og að skapa bein tengsl við raun­veru­leika Suður-Ameríku með augum þeirra fjöl­mörgu höf­unda.

Sæunn Vigdís Sig­valda­dóttir tækni­frjóvgar býfl­ugur austur í Hall­orm­staða­skógi. Hún fór til Banda­ríkj­anna síð­ast­liðið sumar til að læra að gera slíkt og gekk námið það vel að henni var boðið starf við það í kjöl­farið vest­an­hafs. Hún þáði þó ekki þá vinnu að sinni, heldur vill ein­beita sér að því að styrkja íslenska býflugna­stofn­inn sem hún segir að sé mjög ólíkur öðrum stofnum.

Thelma Harð­ar­dóttir, hesta­kona úr Norð­ur­ár­dal, hefur sett á fót net­versl­un­ina Albinu, sem býður upp á ýmsar hesta­vörur, þar á meðal svo­kall­aða hesta­skó. Þessar vörur hafa ekki verið fáan­legar hingað til hér á landi og eru við­tök­urnar mjög góðar og hafa meðal ann­ars dýra­læknar sýnt þessu mik­inn áhuga.

Vin­kon­urnar og að eigin sögn vín­kon­urnar, Hrund Jóhanns­dóttir og Greta Clough, fóru nýlega í ferða­lag til Lett­lands og Eist­lands. Til­gangur ferð­ar­innar var að kynna sér fram­leiðslu á rabar­bara-freyði­víni þar í landi, eitt­hvað sem þær stöllur ætla sér að setja á fót hér á landi. Þær fengu nýverið styrk og stefna á að koma fyrstu vör­unni á markað á næsta ári.

Parið Vífill Eiríks­son og Alej­andra Soto Hernández voru orðin þreytt á borg­ar­líf­inu í Reykja­vík og höfðu auga­stað á búskap á lands­byggð­inni. Eftir stutta íhugun festu þau kaup á bænum Syðra-Holti í Svarf­að­ar­dal árið 2021 og fluttu þangað ásamt for­eldrum Vífils, þeim Eiríki Gunn­ars­syni og Inger Steins­son og systur hans, Ilmi Eiríks­dóttur. Þar rækta þau græn­meti á líf­rænan máta undir nafn­inu „Yrkja Svarf­að­ar­dal” og stefna á sauða­mjólk­ur­fram­leiðslu á næstu miss­erum.

Gervi­greind heldur áfram að umbreyta heim­inum með ótrú­legum hraða, en sam­hliða auknum áhrifum hennar verða net­ör­yggi, staf­rænt full­veldi og gagna­vernd lyk­ilá­skor­anir í síbreyti­legu alþjóð­legu umhverfi. Hjálmar Gíslason rýnir í og spáir fyrir um tækni­árið 2026.

Þrjár vin­konur norðan heiða eru vel á veg komnar með hug­mynd um að hanna flíkur sem gagn­ast börnum og fólki með skynúr­vinnslu­vanda. Þær hafa stofnað fyr­ir­tækið Skynró og fengu nýlega styrk sem hjálpar þeim að hefj­ast handa hvað hönn­un­ina varðar. Hugmynd þeirra hefur vakið mikla athygli í sam­fé­lag­inu norðan heiða og segj­ast þær stöllur vilja ein­falda lífið fyrir fólk því það sé nú þegar nógu flókið.

Hjónin Giacomo Montan­elli og Serena Pedrana ákváðu að flytja frá Ítalíu til Íslands fyrir tíu árum. Þau sett­ust að á Akureyri og una sér vel. Árið 2023 settu þau á fót sitt eigið fyr­ir­tæki, Rækta Microfarm, og rækta þar græn­sprettur á umhverf­is­vænan og sjálf­bæran hátt.

„Það var lítil jörð til sölu í minni heima­byggð sem ég ákvað að stökkva á, fór í Garð­yrkju­skól­ann og lærði líf­ræna ræktun,“ segir Elínborg Erla Ásgeirs­dóttir græn­met­is­bóndi. Síðan árið 2015 hefur rækt­unin, sem þó nægir ekki til þess að borga alla reikn­inga, átt hug hennar allan.