„Pólitískur óstöðugleiki kemur niður á okkur öllum“

Það kostar háar fjár­hæðir að halda Alþing­is­kosn­ingar oft. Af tíðum stjórn­ar­skiptum, kosn­ingum og óstöð­ugu stjórn­ar­fari hlýst bæði beinn og óbeinn kostn­aður fyrir þjóð­fé­lagið.

Grein­ing­ar­deild Arion banka fjallar um þetta í færslu á vef bank­ans í dag.

[links]Kostn­aður við að halda kosn­ingar í ár er tal­inn vera að minnsta kosti 350 millj­ónir króna, eða því sem nemur mán­að­ar­launum 619 rík­is­starfs­manna.

Þá er ótalið að í fjár­auka­lögum í fyrra var gert ráð fyrir 121 milljón krónum í bið­laun og annan kostnað vegna frá­far­andi þing­manna. Grein­inga­deildin bendir þó að sá kostn­aður sé eflaust lægri nú. „Þá var gert ráð fyrir 47 millj­ónum króna í ýmis útgjöld vegna bún­aðar fyrir nýja þing­menn og stand­setn­ingu á hús­næði svo eitt­hvað sé nefnt,“ segir færslu grein­ing­ar­deild­ar­innar.

Óbeinn kostnaður við óstöðugt stjórnarfar

Starfs­menn grein­ing­ar­deild­ar­innar velta einnig fyrir sér óbeinum kostn­aði við tíð stjórn­ar­skipti, kosn­ingar og óvæntar vend­ingar í heimi stjórn­mál­anna.

„Þegar mikil tíð­indi verða í sam­fé­lag­inu hóp­ast lands­menn gjarnan fyrir framan sjón­varps­skjái, end­ur­hlaða frétta­síður í gríð og erg, skegg­ræða lands­málin við vinnu­fé­laga o.s.frv,“ segir á vef Arion banka.

[adspot]

„Það er þó hugs­an­legt að skert athygli vinn­andi fólks vegna stórra tíð­inda, umfram það sem góðu hófi gegnir, feli í sér tap­aða fram­leiðslu fyrir hag­kerfið. Hversu mikið treystum við okkur ekki til að full­yrða nokkuð um en til þess að hægt sé að gera sér í hug­ar­lund um hver áhrifin eru höfum við áætlað tap þjóð­ar­bús­ins miðað við með­al­laun ann­ars vegar og verga lands­fram­leiðslu hins vegar að gefnu vinnu­tapi hvers vinn­andi manns á Íslandi. Ljóst er að jafn­vel þó með­al­starfs­maður tapi athygl­inni í korter hleypur kostn­að­ur­inn á hund­ruðum millj­óna króna.“

Póli­tískur óstöð­ug­leiki er dýr­keyptur, ef miðað er við hag­rænar sam­an­burð­ar­rann­sóknir á þessu sviði. Skortur á stefnu og stöð­ug­leika fælir til dæmis bæði inn­lenda og erlenda fjár­fest­ingu og dregur úr hag­vexti til lengri tíma. Bankinn bendir á að óvissa hafi sést glögg­lega á fjár­mála­mörk­uðum í kjöl­far stjórn­ar­slita. „Þar með getur áfram­hald­andi póli­tísk óvissa, óstöð­ug­leiki og stefnu­leysi var­an­lega rýrt lífs­kjör á Íslandi.“

Sé litið til Ítalíu, frið­sæls ríkis í Evrópu þar sem óstöðugt stjórn­mála­á­stand hefur ríkt um langt skeið, kemur í ljós að tíð stjórn­ar­skipti þar hafa orðið á sama tíma og hag­kerfið hefur staðið í stað.

„Að hve miklu leyti óstöð­ug­leiki í stjórn­málum er þar söku­dólg­ur­inn skal ekki segja, en það er nokkuð ljóst að óstöðugt stjórn­ar­far hefur ekki hjálpað efna­hags­líf­inu á Ítalíu. Líklegt er að sama muni eiga við hér á landi ef þró­unin síð­ustu miss­eri er það sem koma skal.“