Eignaójöfnuður á miklu hærra stígi en tekjuójöfnuður á Íslandi

Stefán Ólafsson, pró­fessor í félags­fræði, segir að meiri vöxtur á fjár­magnstekjum og tekjum sem stafa af eignum á síð­ustu árum auki á þann ójöfnuð sem ríki hér­lendis.

„Þessi aukni eigna­ó­jöfn­uður, sem er á miklu hærra stigi en tekju­ó­jöfn­uð­ur­inn, hann líka býr til fjár­magnstekj­urnar. Þær höfðu vaxið gríð­ar­lega í aðdrag­anda hruns­ins, en detta niður eftir hrun. Svo þegar upp­sveiflan byrjar aftur 2012 þá fara fjár­magnstekj­urnar að aukast og þær eru að skila núna auk­inni tekju­hlut­deild efstu tekju­hópanna umfram aðra, jafn­vel þó að atvinnu­tekjur þeirra hald­ist í hendur við ólíka tekju­hópa. Það hefur verið meiri vöxtur í fjár­magnstekj­unum og öllum eigna­tekjum yfir­leitt á síð­ustu fjórum til fimm árum heldur en vöxtur atvinnu­tekna. Þetta eykur líka á þennan ójöfnuð sem kemur út úr skatt­kerf­inu.“

Þetta segir Stefán Ólafs­son, pró­fessor í félags­fræði við Háskóla Íslands, í við­tali við Þórð Snæ Júl­í­us­son, rit­stjóra Kjarn­ans, í sjón­varps­þætt­inum 21 á Hring­braut sem frum­sýndur var síð­ast­liðið mið­viku­dags­kvöld.

[adspot]Þar ræðir Stefán þær breyt­ing­ar­til­lögur á skatt­kerf­inu sem hann og Ind­riði H. Þor­láks­son, fyrr­ver­andi rík­is­skatt­stjóri, unnu fyrir Efl­ingu og kynntar voru í síð­ustu viku. Hægt er að sjá stiklu úr þætt­inum hér að neð­an:

Ekki hafa allir verið sam­mála Stefáni í því að ójöfn­uður ríki á Íslandi, og meðal ann­ars hefur verið vísað í tölur frá OECD og hag­stofu Evr­ópu­sam­bands­ins, Eurostat, því til stuðn­ings.

Stefán segir þó ýmis­legt vanta inn í þær tölur, meðal ann­ars um helm­ing af öllum fjár­magnstekjum sem falla til hér­lendis árlega. „Sá hluti tekna er óvenju stór á Íslandi og hann fer fyrst og fremst í efstu hópana. Þær tölur van­meta því svo­lítið ójöfn­uð­inn. En þrátt fyrir það erum við auð­vitað í jafn­ari kant­inum. En við erum samt í dag á mun hærra ójafn­að­ar­stígi en við vorum fyrir 15-20 árum. En flestar aðrar vest­rænar þjóðir hafa verið að fara í átt að auknum ójöfn­uði sem eru þessi áhrif hnatt­væð­ingar, fjár­mála­væð­ingar og allt það.“