Samtök áhugafólk um spilafíkn (SÁS) sendu öllum frambjóðendum í aðdraganda fyrri umferðar kosninga til embættis rektors Háskóla Íslands spurningar um afstöðu frambjóðenda til þess að HÍ reki spilakassa. 

Eftir standa tveir frambjóðendur, þau Magnús Karl Magnússon og Silja Bára Ómarsdóttir, þar sem enginn fékk meirhluta atkvæða í fyrri umferðinni. Seinni umferð kosninga stendur nú yfir og lýkur klukkan 17 á morgun, fimmtudaginn 27.mars. 

Í fyrri umferð hlaut Magnús 33,6 prósent atkvæða og Silja Bára 29,3 prósent. Atkvæði starfsfólks vógu 70 prósent í kjörinu og atkvæði nemenda 30 prósent. 

Í tilkynningu frá SÁS segir að í upphaflegum svörum þeirra Magnúsar og Silju Báru hafi komið fram vilji til að hætta spilakassarekstri HÍ og þegar þau tvö voru eftir hafi verið kallað eftir nánari afstöðu. 

Þeim hafi því verið send spurningin: „Verðir þú rektor, hvenær og hvernig munt þú hefja það ferli að loka spilakössunum?“ 

Svar Silju Báru Ómarsdóttur er eftirfarandi:

„Stutta svarið við þessari spurningu er að við hættum þessari starfsemi daginn sem stjórnvöld fella úr gildi þau lög að fasteignir Háskóla Íslands skuli fjármagnaðar með þessari skaðlegu starfsemi. Til þess að svo geti orðið myndi ég í samvinnu við stjórn Fasteigna Háskóla Íslands þrýsta á löggjafann um endurskoðun fjármögnunarleiða. Ég ætla að vera raunsæ og lofa því ekki að það gerist hratt – vitandi hve seigfljótandi stjórnsýslan er. Það þarf samhent átak til þess að þetta geti orðið að veruleika. Ég fagna samstarfi við þrýstihópa svo sem ykkar, við fagstéttir innan málaflokksins svo og stúdenta. Þið megið þó vita að ég er einlæglega á þeirri skoðun að það sé okkur ekki sæmandi - hvorki HÍ né íslensku samfélagi - að fjármagna nauðsynlega starfsemi með skaðlegum hætti. Þetta er hluti af stærri meinsemd, og því miður er HHÍ ekki eina dæmið, annað er t.d. hvernig björgunarsveitir hafa þurft að reiða sig á flugeldasölu – með tilheyrandi mengun. Við skulum vona að með nýrri ríkisstjórn komi nýjar áherslur í þessum málum.“

Svar Magnúsar Karls Magnússonar er:

„Ég tel það ekki verjandi að Háskóli Íslands byggi mikilvægan hluta starfsemi sinnar á hagnaði af rekstri spilakassa sem tengjast hættu á spilafíkn og stuðla að henni. Það þarf því að finna aðrar leiðir, í samvinnu við stjórnvöld, til fjármögnunar skólans. Strax og ég tek við störfum, ef ég hlýt kosningu, mun ég eiga samtal við Samtök áhugafólks um spilafíkn (SÁS) og fagfólk á sviði spilafíknar um vandann sem við er að etja. Það þarf strax að byrja að vinna að því að draga úr þeim skaða sem spilafikn veldur og huga að hagsmunum fórnarlamba hennar. Um leið þarf að byrja að leggja drög að því að Háskóli Íslands hverfi alfarið frá slíkum rekstri. Ég vonast til að samstarf við ykkur geti gert okkur kleift að vinna þessu máli brautargengi gagnvart fjárveitingarvaldinu.“

Fyrri svör þeirra Magnúsar og Silju Báru

Samtök áhugafólks um spilafíkn voru stofnuð árið 2019 af hópi einstaklinga sem hafa persónulega reynslu af sjúkdómnum fjárhættuspilafíkn, annað hvort sem sjúklingar eða aðstandendur. Samtökin hafa allt frá stofnun gagnrýnt að aðilar á borð við Háskóla Íslands, Rauða krossinn og Landsbjörg reki spilakassa og er það mat samtakanna að þannig sé verið að nýta sér veikindi fólks til að hafa af því fé. SÁÁ rak áður spilakassa en hætti því árið 2021, og sagði þáverandi formaður að ákvörðun samtakanna um að slíta formlega samstarfi við Íslandsspil sýna samtökin meti mannúð fram yfir peninga.

Fyrir fyrri umferð kosninga til rektors svöruðu Magnús og Silja Bára á eftirfarandi hátt spurningunni Vilt þú að Háskólinn hætti að reka spilakassa?

Magnús svaraði: „Ég tel það ekki verjandi að Háskóli Íslands fjármagni sig með rekstri spilakassa sem tengjast hættu á spilafíkn. Það þarf því að finna aðrar leiðir, í samvinnu við stjórnvöld, til fjármögnunar skólans.“

Silja Bára svaraði: „Ég myndi vilja að Happdrætti Háskóla Íslands hætti að reka spilakassa en það er ekki ákvörðun einnar manneskju. Staðan er sú að samkvæmt lögum um HHÍ nr. 13/1973 skal veita ágóðanum af því til að reisa byggingar á vegum HÍ og halda þeim við. HÍ hefur þess vegna ekki aðgang að öðru fjármagni í það verkefni. Þessu myndi ég vilja breyta og þótt það sé stjórnvalda að breyta lögum og tryggja fjármögnun með öðrum hætti, þá mun ég sem rektor þrýsta á samtal um slíkar breytingar.“

SÁS birti öll svör frambjóðenda á heimasíðu sinni lokum.is