Úr blaðinu á vefnum

Stundin #41

16. febrúar 2017

Efni úr blaðinu bætist smám saman við á vefnum, en sumt birtist aðeins í blaðinu sjálfu. Allt blaðið er á síðu þess.

bls. 2

LeiðariJón Trausti Reynisson

Svikna kynslóðin í landi jakkafatanna

Íslenski draumurinn er í uppnámi. Í einfaldaðri mynd sér ungt fólk nú fram á að flytja á jaðarsvæði, borga leigu til GAMMA og greiða vegtolla á leið í og úr þjónustustörfum fyrir ferðamenn til að fjármagna vegakerfi fyrir ferðamenn. Á þessari öld hafa ráðstöfunartekjur elsta aldurshópsins aukist rúmlega fimmtánfalt meira en ráðstöfunartekjur fólks undir þrítugu og eignir safnast saman hjá eldri kynslóðinni.

bls. 6

Erlent

Hert að frjálslyndu lýðræði á Vesturlöndum

Eiríkur Bergmann, prófessor í stjórnmálafræði, rýnir í aðförina að hinu evrópska frjálslyndi sem einkum birtist í mynd þjóðernispopúliskra flokka sem ásamt alræðisöflum í austri þrengja að vestrænu lýðræði.

bls. 8

Erlent

Lagabreytingar ógna blaðamennsku í Bretlandi

Ný drög að frumvarpi sem leggja á fyrir breska þingið kveða á um að fréttafólk geti setið í fangelsi í allt að 14 ár fyrir að taka við viðkvæmum gögnum, búa yfir þeim eða meðhöndla þau. Drögin hafa mætt harðri gagnrýni í Bretlandi.

bls. 8

Fréttir

Sjálfboðaliðar spara bændum 108 milljónir á mánuði

Á tveimur vinsælum starfsmiðlunarsíðum er auglýst eftir á þriðja hundrað sjálfboðaliðum til að sinna störfum í landbúnaði. Undirboð og brotastarfsemi á vinnumarkaði hafa aldrei verið meiri en núna að mati Drafnar Haraldsdóttur, sérfræðings hjá ASÍ. Sjálfboðaliðastörfin falli mörg í þann flokk og séu ólögleg.

bls. 12

Fréttir

Hefur kostað meira en milljarð að rukka vegfarendur við Hvalfjarðargöngin

Launakostnaður við að rukka vegfarendur í Hvalfjarðargöngin er orðinn meira en milljarður króna. Ríkisstjórnin stefnir á aukna gjaldtöku á þjóðvegum. GAMMA hvetur til einkaframkvæmda. Ríkisendurskoðun taldi einkaframkvæmd ekki vera hagstæðari kost.

bls. 12

FréttirACD-ríkisstjórnin

Gekk úr Sjálfstæðisflokknum og er nú óháður varabæjarfulltrúi

Karl Pétur Jónsson er fulltrúi í skóla- og jafnréttisnefnd Seltjarnarness samkvæmt samkomulagi við bæjarstjórnarmeirihluta Sjálfstæðisflokksins. Um leið starfar hann sem aðstoðarmaður fyrir ráðherra Viðreisnar.

bls. 22

Úttekt

Hinn ósnertanlegi

Fyrir hvað stendur forsætisráðherra Íslands og hvað drífur hann áfram? Karl Th. Birgisson greinir feril og áherslur Bjarna Benediktssonar, sem sýndu sig á fyrstu árum þingmennskunnar. Hann var afkastalítill á Alþingi og lagði höfuðáherslu á að leggja niður ríkisstofnanir. Þá vildi hann minnka aðkomu Samkeppniseftirlitsins að fyrirtækjasamrunum.

bls. 24

Viðtal

Skipulagði dauða sinn og dætranna

Elma Karen sökk djúpt niður í þunglyndi þegar hún varð ólétt að sínu öðru barni, þegar það eldra var aðeins sex mánaða. Hún trúði því sjálf að hún væri að gera það besta fyrir alla með því að svipta sig lífi og taka dóttur sína og ófætt barn með sér. Hún varð fyrst hrædd við eigin hugsanir þegar hún var komin með áætlun um hvenær og hvernig hún færi að því. Þá gekk hún sjálf inn á bráðamóttöku geðdeildar.

8 mín. lestur

bls. 26

Fréttir

Fimmtungur fjölskyldna þyrfti sérhæft úrræði vegna geðræns vanda

Íslendingar telja margir hverjir eðlilegt að eignast börn í hjáverkum, sem setur pressu á foreldra og gerir þá berskjaldaða fyrir andlegum erfiðleikum í kringum meðgöngu og fæðingu. Þetta segir Anna María Jónsdóttir geðlæknir. Hún vill að stutt verði við fjölskyldur frá getnaði þangað til barn verður tveggja ára með mun markvissari hætti.

bls. 26

Fréttir

Mótast af fyrstu tveimur árunum

Í ágúst í fyrra sendi hópur sérfræðinga öllum þingmönnum eftirfarandi ákall, þar sem þeir voru hvattir til þess að tryggja öllum börnum heilbrigt upphaf, með því að fjárfesta sérstaklega í fyrstu 1001 deginum í lífi þeirra. Hópnum bárust engin formleg viðbrögð við ákallinu.

bls. 28

Úttekt

Ungt fólk flýr klær GAMMA og heldur sig í hreiðrinu

Stór leigufélög kaupa sífellt fleiri eignir og hækka leiguna um tugi prósenta. Leiguverð á höfuðborgarsvæðinu hefur hækkað um rúm sextíu prósent á síðustu sex árum. Þá fjölgar íbúðum í útleigu til ferðamanna sem ýtir undir hátt leiguverð. Ungt fólk er að gefast upp; flytur úr borginni, inn á foreldra sína eða út fyrir landsteinana.

48 mín. lestur

bls. 40

FlækjusaganIllugi Jökulsson

Bowe Bergdahl og Eddie Slovik: Á að lífláta liðhlaupa?

Illugi Jökulsson fjallar um einn meintan og annan sannanlegan liðhlaupa úr ameríska hernum

bls. 46

Fréttir

Hættu að vera dólgur í umferðinni

Ásdís Olsen kennir fólki núvitund eða mindfulness. Sjálf tileinkaði hún sér þessa tækni eftir að hafa fengið kvíðakast og leitað á bráðamóttöku. Núvitund skapar hugarró og gerir fólk fært að njóta augnabliksins. Aðferðin hefur bjargað fólki úr sálarháska og gert fólk að umburðarlyndari ökumönnum.

bls. 54

Fréttir

Veita villiköttum vernd og skjól

Við lagerhúsnæði úti á Granda stendur lítið timburhús sem er heimili Munda og Míu. Þau eru villikettir sem lifa lífinu undir verndarvæng Hafdísar Þorleifsdóttur og Hauks Inga Jónssonar.

ErlentForsetakosningar í BNA 2016

Bergmálið frá Hitler: Er Trump fasisti?

Á dögunum sagði Ásta Guðrún Helgadóttir, þingmaður Pírata, úr ræðustól á Alþingi að Donald Trump Bandaríkjaforseti væri fasisti. Óli Björn Kárason þingmaður Sjálfstæðisflokksins andmælti því, og nokkrir aðrir sömuleiðis. En fleiri hafa velt þessu fyrir sér og ekki aðeins hér á landi. Nýlega birti vefsíðan Slate viðtal sem blaðamaðurinn Isaac Chotiner tók við breska sagnfræðinginn Richard Evans, þar sem einmitt var fjallað um hvort Trump væri á svipuðum slóðum og fasistar eða nasistar líkt og Adolf Hitler.

8 mín. lestur

Viðtal

Tíu barna faðir í mannúðarstarfi á Indlandi

Tilviljun réði því að Vilhjálmur Jónsson flutti til Indlands árið 1976 eftir flakk um Evrópu. Fljótlega eftir komuna þangað kynntist hann ástinni í lífi sínu og kvæntist henni fjórum mánuðum síðar. Þau hjónin eiga nú tíu börn og þrjú barnabörn, en þau komu allslaus til Íslands eftir að hafa helgað lífi sínu mannúðarmálum á Indlandi.

22 mín. lestur

Úttekt

Ofbeldisfangar án betrunar: „Hérna eru menn með vandamál“

„Er sálfræðingur að vinna hér?“ spurði fangi á Litla-Hrauni þegar hann var inntur eftir því hvort og þá hvenær hann hefði fengið sálfræðiviðtal. Einn sálfræðingur sinnir 180 föngum sem afplána dóma á Íslandi og ekkert sérhæft úrræði er fyrir fanga sem sitja inni fyrir líkamsárásir. Fangarnir sögðust þó myndu þiggja slíka aðstoð ef hún væri markviss og í boði.

19 mín. lestur

Fréttir

Drengur í fyrsta bekk beittur kynferðisofbeldi af samnemendum

Foreldrar drengs í fyrsta bekk í Breiðholtsskóla eru ósáttir við viðbrögð skólastjórnenda í kjölfar kynferðisofbeldis sem drengurinn varð fyrir á skólatíma. Tvö börn hafa verið tekin úr skólanum í vetur vegna endurtekins ofbeldis. Jónína Ágústsdóttir, skólastjóri Breiðholtsskóla, segir verklagsreglum hafa verið fylgt í hvívetna.

Erlent

Hópur sálfræðinga og geðlækna segir Trump óhæfan í embætti

Í opnu bréfi lýsir hópur sérfræðinga þungum áhyggjum af andlegu ástandi Donald Trumps. Geð hans sé svo óstöðugt að hann ætti hreinlega ekki að gegna valdamesta embætti heims.

FréttirACD-ríkisstjórnin

Ráðherra segir aukið vægi kynjasjónarmiða við skipan dómara „ekki til velfarnaðar fallið“

Þingmaður Viðreisnar telur að skipan dómara við Landsrétt feli í sér einstakt tækifæri til að jafna kynjahlutföll. Sigríður Á. Andersen dómsmálaráðherra er ósammála slíkri nálgun.

Úttekt

Sannfæringarkraftur Gunnars Smára

Karl Th. Birgisson hefur fylgst með kaflaskrifum Gunnars Smára Egilssonar í íslenskri fjölmiðlasögu, allt frá því að hann fór að vinna fyrir hann á Pressunni árið 1991. Af öllum þeim hugmyndum sem Gunnar Smári hefur hrint í framkvæmd lifa Fréttablaðið og Vísir.is lengst, en sannfæringin, sannfæringarkrafturinn og engar efasemdir einkenna Gunnar Smára. Og vitaskuld reiknivélin og Excel-skjölin til að telja fólki trú um að sannfæringin skili líka arði. Sem hún gerir í fæstum tilvikum.

12 mín. lestur

Gamla fréttin

Draugagangur við Bústaðaveg

Árið 1994 var allt í hers höndum í íbúð við Bústaðaveg. Þrengt að hálsi húsmóður. Rafmagnstæki biluðu. Eigandinn, Hreiðar Jónsson, leitaði til Njáls Torfasonar miðils sem brást skjótt við. Fjöldi beiðna vegna draugagangs enn í dag.

Fréttir

„Við þurftum að veita sjálfum okkur aðstoð“

Í mars í fyrra tóku nokkrar nýbakaðar mæður sig saman og stofnuðu stuðningshóp á Facebook fyrir konur sem hafa átt við andlega erfiðleika að stríða í aðdraganda eða kjölfar fæðingar barns. Í dag eru nær 40 konur í hópnum. Ein þeirra, Sigríður Ása, segir konurnar veita hver annarri upplýsingar og stuðning sem þær finna ekki innan heilbrigðiskerfisins.

Viðtal

Salsasamfélagið í Reykjavík

„Í dansinum týni ég mér í tónlistinni,“ segir Edda Blöndal, framkvæmdastýra Salsa Iceland. Í samtali við Stundina segir hún að horfa megi á salsa sem eitt form núvitundar. „Í þær þrjár mínútur sem dansinn stendur yfir hverfa allar áhyggjur og vandamál og eina sem hægt er að gera er að fylgja tónlistinni og dansfélaganum.“

PistillGunnar Hersveinn

Sannleikurinn á tímum bullsins

Bullvirkinn veldur miklum usla og skaða um þessar mundir með því að rugla samferðafólk sitt í ríminu. Hann hefur náð eyrum of margra og boðið sig fram í kosningum til starfa fyrir almenning. Hann sækist eftir völdum og hefur fundið krókaleiðir til þess.

PistillValgeir Magnússon

Kemur þetta okkur við?

Valgeir Magnússon lætur slæmar fréttir ekki hafa áhrif á sig ef hann getur ekkert gert í málinu. Þess vegna blokkaði hann allar fréttir af Trump.

PistillBragi Páll Sigurðarson

Röng tegund brjálæðings

Pistlahöfundurinn Bragi Páll segir frá því þegar röng tegund af brjálæðingi álpaðist inn í safnið hans.

PistillSnæbjörn Ragnarsson

Að flytja

Snæbjörn Ragnarsson vill setja reglur um að það megi bara endurnýja hluti í húsakynnum, annars fari þeir ekki út. Við myndum tala um það sem viðhald, svipað og að mála veggi og loft.

PistillÞórarinn Leifsson

Íslenskir unglingar eru hættir að sukka

Þórarinn Leifsson veltir fyrir sér unglingadrykkju og aðgengi að vímuefnum.

PistillÞórunn Ólafsdóttir

Vinur minn Fouad

Þórunn Ólafsdóttir segir frá því þegar vinur hennar var drepinn og af hverju hún hikaði við að tala um það.