Mynd dagsins

Greinaröð
Mynd dagsinsPáll Stefánsson

Hverir, hvít úlpa og svartur bak­poki

Þessi finnski ferða­langur var að skoða hvera­svæðið við Seltún í morgun, á leið sinni að gos­inu í Fagra­dals­fjalli. En Reykja­nesskag­inn er yngsti hluti Íslands og á honum eru 5 eld­stöðvakerfi. Krýsu­vík­ur­kerfið, þar sem hvera­svæðið í Seltúni liggur, er talið það hættu­leg­asta vegna nálægðar sinnar við höf­uð­borg­ar­svæðið. Fagra­dals­fjall, vestan við það, var talið það mein­laus­asta - enda hefur ekki gosið þar í 6.000 ár þangað til nú. Reykja­nes­eld­arnir (1210 til 1240) voru síð­ustu gos fyrir Geld­inga­dal­ina, þær ham­farir voru vest­ast á nes­inu, meðal ann­ars mynd­að­ist Eldey í þeirri 30 ára löngu gos­hr­inu.
Páll Stefánsson
Mynd dagsinsPáll Stefánsson

Þrír eldar, fjórir eld­hugar

Það var fátt upp við gos­s­töðv­arnar í gær­kvöldi, enda var veður og vind­átt orðin óhag­stæð. Klukkan 19:33, hálf­tíma eftir að ég var kom­inn upp að eld­stöð­inni barst sms frá 112 um að yfir­gefa svæðið vegna gasmeng­unar. Skömmu síðar birt­ust sér­sveitar- og björg­un­ar­sveit­ar­menn líkt og gagna­menn að smala fé af fjalli. En því­lík breyt­ing á land­inu á innan við viku. Tveir nýir gígar hafa bæst við og hraunið fyllir nú nán­ast Geld­ing­ar­dal­inn. Hraun­foss­inn niður í Merardal sá ég ekki... bara næst.
Páll Stefánsson
Mynd dagsinsPáll Stefánsson

Blá­kaldur veru­leiki Spessa

Ísfirð­ing­ur­inn, mót­ur­hjóla­kapp­inn, kokk­ur­inn, lífskúnstner­inn en fyrst og fremst sam­tímaljós­mynd­ar­inn Sigurþór Hall­björns­son, betur þekktur sem Spessi, var að opna á Þjóð­minja­safni Íslands ljós­mynda­sýn­ing­una SPESSI 1990-2020. Hans ein­staki stíll markar þessa yfir­lits­sýn­ingu hans, þar sem ekk­ert er dregið undan hvort sem það er; ein­manna bens­ín­dæla austur í Suð­ur­sveit, kátir hommar í góðum fíl­ing, verk­færi bús­á­hald­ar­bylt­ing­ar­innar, eða fyrr­ver­andi Covid sjúk­lingar í ser­í­unni C-19, sem er fyrir aftan Spessa á mynd­inni. Bók sem ber sama heiti og sýn­ingin kom út sam­hliða sýn­ing­unni.
Páll Stefánsson
Mynd dagsinsPáll Stefánsson

Sótt að sótt­vörnum

Rúmeninn sem lagði sótt­varn­ar­að­gerðir rík­is­stjórn­ar­innar, með hjálp Ómars R. Valdi­mars­sonar, var koma frá landi þar sem önnur bylgjan grass­erar. Daginn sem hann kom til lands­ins greindust 6.115 ný smit í Rúmeníu og 156 and­lát urðu vegna Covid-19. Í gær voru 160 ein­stak­lingar á sótt­varn­ar­hót­el­inu þegar dómur var kveð­inn upp, en aðeins tæp­lega tutt­ugu yfir­gáfu hót­elið eftir úrskurð­inn. Máls­kostn­aður greið­ist úr rík­is­sjóði og fær lög­mað­ur­inn Ómar R. Valdi­mars­son 930.000 frá okkur skatt­borg­ur­unum fyrir fjög­urra daga vinnu að koma skjól­stæð­ingnum til síns heima. Auðvitað er þetta ekki í lagi.
Páll Stefánsson
Mynd dagsinsPáll Stefánsson

Öxar við ána

Það voru fáir á ferð á Þing­völlum í morgun. Líklega er allt úti­vi­star­fólk suður á Suð­ur­nesjum að berja gosið augum. Nú á vor­mán­uðum er verið að kynna nýtt skipu­lag fyrir þjóð­garðs­svæðið á Þing­völlum, þar sem horft er til fram­tíðar. Meðal ann­ars á að reisa 1.000 fer­metra veislu- og þjón­ustu­hús sunnan við Hakið, lengja göngu­leiðir og bæta við nýju bíla­stæði ofan við Öxar­ár­foss (mynd) til að minnka bíla­um­ferð á svæð­inu neðan við Almanna­gjá.
Páll Stefánsson
Mynd dagsinsPáll Stefánsson

GOS... i

Þegar ég hitti Gosa (Harald Ara Stef­áns­son, mynd) upp í Borg­ar­leik­húsi áðan, var hann ekki enn búinn að fara upp að gos­s­töðv­unum, en var á leið­inni fljót­lega - enda leik­húsin lokuð fram til 17. apríl á þessu ári. Sýningin um Gosa, eða Pinocchio eins og hann heitir á frum­mál­inu, hlaut Grímu­verð­launin í fyrra sem barna­sýn­ing árs­ins. Ævin­týrið skrif­aði Carlo Collodi á toskönsku á árunum 1881 til 1883, en þá gaus einmitt í Helj­ar­gjár­rein og mynd­uð­ust þá Trölla­gígar og Trölla­hraun norðan Tungnár­jök­uls.
Páll Stefánsson
Mynd dagsinsPáll Stefánsson

Ljósa­nótt á Reykja­nesi

Höf­uð­ljósin lýsa upp leið­ina niður í Nátt­haga­krika, seint í gær­kvöldi. Ótrú­legur fjöldi var sam­an­komin við gos­s­töðv­arnar í gær, mið­viku­dag. Björg­un­ar­sveit­ar­maður á staðnum sagði mér, undir rós, að þeir hefðu áætlað að um 5.000 manns hefðu verið á svæð­inu þegar mest var. Veð­ur­spáin fyrir gossvæðið í Geld­ing­ar­dölum nú um helg­ina er ekki góð, stíf norð­an­átt og fimb­ul­kuldi. Ekki örvænta, það mun gjósa þarna lengi, jafn­vel ára­tugi.
Páll Stefánsson
Mynd dagsinsPáll Stefánsson

Landið logar

Við fyrstu sýn úr lofti er gosið svo agn­arsmátt í land­inu. Umbrotin eru svo stutt frá höf­uð­borg­ar­svæð­inu að það tekur ein­ungis 15 mín­útur að kom­ast á lít­illi rellu að Fagra­dals­fjalli úr Skerja­firði. Myndin breyt­ist þegar maður horfir niður á fólkið, sem virkar svo agn­arsmátt sam­an­borið við eldspú­andi strýt­una, nýtt hraunið. Þá spyr maður sig; opn­ast ný sprunga? Hve lengi mun gjósa? Hvert mun allt hraunið renna þegar dal­verpið fyllist? Af hverju er nýja hraunið svona gam­alt, boðar það gott eða slæmt?
Páll Stefánsson