Velkomin á kosningaspárvef Kjarnans. Hér birtast allar uppfærslur Kosningaspárinnar og þingsætaspárinnar í aðdraganda kosninga. Úrslit kosninganna verða einnig birt hér þegar þau liggja fyrir sunnudaginn 30. október.
| Þingmenn | A | B | C | D | P | S | V | F | T |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| >=28 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=27 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=26 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=25 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=24 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=23 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=22 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.04 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=21 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.08 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=20 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.17 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=19 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.31 | 0.01 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=18 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.48 | 0.02 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=17 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.66 | 0.06 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 0.00 |
| >=16 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.81 | 0.14 | 0.00 | 0.02 | 0.00 | 0.00 |
| >=15 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.91 | 0.27 | 0.00 | 0.06 | 0.00 | 0.00 |
| >=14 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.97 | 0.44 | 0.00 | 0.14 | 0.00 | 0.00 |
| >=13 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.99 | 0.63 | 0.00 | 0.27 | 0.00 | 0.00 |
| >=12 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 1.00 | 0.79 | 0.00 | 0.44 | 0.00 | 0.00 |
| >=11 | 0.00 | 0.03 | 0.01 | 1.00 | 0.90 | 0.00 | 0.64 | 0.00 | 0.00 |
| >=10 | 0.00 | 0.07 | 0.05 | 1.00 | 0.96 | 0.00 | 0.80 | 0.00 | 0.00 |
| >=9 | 0.00 | 0.16 | 0.13 | 1.00 | 0.99 | 0.00 | 0.91 | 0.00 | 0.00 |
| >=8 | 0.01 | 0.30 | 0.29 | 1.00 | 1.00 | 0.01 | 0.96 | 0.00 | 0.00 |
| >=7 | 0.04 | 0.48 | 0.50 | 1.00 | 1.00 | 0.04 | 0.99 | 0.00 | 0.00 |
| >=6 | 0.16 | 0.67 | 0.71 | 1.00 | 1.00 | 0.16 | 1.00 | 0.00 | 0.00 |
| >=5 | 0.41 | 0.83 | 0.87 | 1.00 | 1.00 | 0.39 | 1.00 | 0.01 | 0.00 |
| >=4 | 0.70 | 0.95 | 0.95 | 1.00 | 1.00 | 0.68 | 1.00 | 0.05 | 0.00 |
| >=3 | 0.83 | 0.98 | 0.98 | 1.00 | 1.00 | 0.81 | 1.00 | 0.14 | 0.00 |
| >=2 | 0.83 | 1.00 | 0.98 | 1.00 | 1.00 | 0.81 | 1.00 | 0.14 | 0.00 |
| >=1 | 0.91 | 1.00 | 0.99 | 1.00 | 1.00 | 0.85 | 1.00 | 0.18 | 0.01 |
Uppfært 29. október kl. 14:15. Uppsafnaðar innbyrðis líkur á fjölda þingmanna eftir flokkum. Hér er fjöldi tilvika þar sem flokkur fékk einn þingmann í 100.000 sýndarkosningum lagðar saman við fjölda tilvika þar sem sami flokkur fékk tvo þingmenn kjörna og svo framvegis.
| Þingmenn | A | B | C | D | P | S | V | F | T |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 0 | 0.09 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 0.00 | 0.15 | 0.00 | 0.82 | 0.99 |
| 1 | 0.08 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 0.00 | 0.04 | 0.00 | 0.04 | 0.00 |
| 2 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| 3 | 0.12 | 0.04 | 0.02 | 0.00 | 0.00 | 0.13 | 0.00 | 0.09 | 0.00 |
| 4 | 0.29 | 0.11 | 0.09 | 0.00 | 0.00 | 0.29 | 0.00 | 0.04 | 0.00 |
| 5 | 0.25 | 0.16 | 0.16 | 0.00 | 0.00 | 0.23 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| 6 | 0.12 | 0.19 | 0.21 | 0.00 | 0.00 | 0.12 | 0.01 | 0.00 | 0.00 |
| 7 | 0.04 | 0.18 | 0.21 | 0.00 | 0.00 | 0.03 | 0.03 | 0.00 | 0.00 |
| 8 | 0.01 | 0.14 | 0.15 | 0.00 | 0.01 | 0.01 | 0.06 | 0.00 | 0.00 |
| 9 | 0.00 | 0.09 | 0.08 | 0.00 | 0.02 | 0.00 | 0.11 | 0.00 | 0.00 |
| 10 | 0.00 | 0.05 | 0.04 | 0.00 | 0.06 | 0.00 | 0.16 | 0.00 | 0.00 |
| 11 | 0.00 | 0.02 | 0.01 | 0.00 | 0.11 | 0.00 | 0.19 | 0.00 | 0.00 |
| 12 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 0.01 | 0.16 | 0.00 | 0.17 | 0.00 | 0.00 |
| 13 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.02 | 0.19 | 0.00 | 0.13 | 0.00 | 0.00 |
| 14 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.06 | 0.17 | 0.00 | 0.08 | 0.00 | 0.00 |
| 15 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.10 | 0.13 | 0.00 | 0.04 | 0.00 | 0.00 |
| 16 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.15 | 0.08 | 0.00 | 0.02 | 0.00 | 0.00 |
| 17 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.18 | 0.04 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 0.00 |
| 18 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.17 | 0.02 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| 19 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.13 | 0.01 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| 20 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.09 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| 21 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.05 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| 22 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.02 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| 23 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
| 24 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
Uppfært 29. október kl. 14:15. Í töflunni má sjá dreifingu á fjölda tilvika þar sem flokkur fékk ákveðinn fjölda þingmanna kjörinn í 100.000 sýndarkosningum.
| Þingmenn | BD | BCD | DV | CDV | DP | PV | APV | APSV | ACPSV | ACPV |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| >=40 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.07 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.38 | 0.05 |
| >=39 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.12 | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.01 | 0.52 | 0.10 |
| >=38 | 0.00 | 0.01 | 0.00 | 0.21 | 0.01 | 0.00 | 0.00 | 0.03 | 0.66 | 0.18 |
| >=37 | 0.00 | 0.02 | 0.00 | 0.32 | 0.02 | 0.00 | 0.00 | 0.06 | 0.77 | 0.28 |
| >=36 | 0.00 | 0.04 | 0.01 | 0.45 | 0.05 | 0.00 | 0.01 | 0.12 | 0.86 | 0.41 |
| >=35 | 0.00 | 0.08 | 0.02 | 0.58 | 0.09 | 0.00 | 0.02 | 0.20 | 0.92 | 0.54 |
| >=34 | 0.00 | 0.14 | 0.04 | 0.71 | 0.15 | 0.00 | 0.04 | 0.32 | 0.96 | 0.67 |
| >=33 | 0.00 | 0.23 | 0.08 | 0.82 | 0.25 | 0.00 | 0.07 | 0.45 | 0.98 | 0.79 |
| >=32 | 0.00 | 0.35 | 0.15 | 0.89 | 0.37 | 0.01 | 0.14 | 0.59 | 0.99 | 0.87 |
| >=31 | 0.01 | 0.48 | 0.25 | 0.95 | 0.51 | 0.01 | 0.23 | 0.71 | 1.00 | 0.93 |
| >=30 | 0.02 | 0.62 | 0.37 | 0.97 | 0.65 | 0.03 | 0.34 | 0.81 | 1.00 | 0.96 |
| >=29 | 0.05 | 0.74 | 0.52 | 0.99 | 0.78 | 0.07 | 0.48 | 0.89 | 1.00 | 0.98 |
| >=28 | 0.09 | 0.84 | 0.66 | 1.00 | 0.87 | 0.13 | 0.62 | 0.94 | 1.00 | 0.99 |
| >=27 | 0.17 | 0.91 | 0.78 | 1.00 | 0.93 | 0.22 | 0.74 | 0.97 | 1.00 | 1.00 |
| >=26 | 0.27 | 0.96 | 0.88 | 1.00 | 0.97 | 0.34 | 0.84 | 0.99 | 1.00 | 1.00 |
| >=25 | 0.41 | 0.98 | 0.94 | 1.00 | 0.99 | 0.49 | 0.91 | 0.99 | 1.00 | 1.00 |
Uppfært 29. október kl. 14:15. Líkur á að samanlagður þingmannafjöldi framboðslista nái meirihluta á þingi. Til að fá eins manns meirilhuta á Alþingi þarf samanlagður fjöldi að vera 32 þingmenn. Rauða strikið í töflunni hér að neðan er sláin sem þarf að komast yfir.
Hvað er kosningaspáin?
Fyrir hverjar kosningar um allan heim birta fjölmiðlar gríðarlegt magn af upplýsingum. Þessar upplýsingar eru oftar en ekki tölfræðilegar, byggðar á skoðanakönnunum þar sem fólk hefur verið spurt hvernig það upplifir stjórnmálaumræðuna og hvað það getur ímyndað sér að kjósa. Stjórnmálafræðingar og fjölmiðlar keppast svo við að túlka niðurstöðurnar og veita almenningi enn meiri upplýsingar um stöðuna í heimi stjórnmálanna.
Allar þessar kannanir og allar mögulegar túlkanir á niðurstöðum þeirra kunna að vera ruglandi fyrir hinn almenna neytanda. Einn kannar skoðanir fólks yfir ákveðið tímabil og annar kannar sömu skoðanir á öðrum tíma og með öðrum aðferðum. Hvor könnunin er nákvæmari? Hverri skal treysta betur? Svarið er oftar en ekki óljóst því vandinn er að hinn almenni kjósandi hefur ekki forsendur til að meta áreiðanleika hverrar könnunar. Þar kemur kosningaspáin til sögunnar.
Kosningaspálíkan Baldurs Héðinssonar miðar að því að setja upplýsingarnar sem skoðanakannanir veita í samhengi. Fyrirliggjandi skoðanakannanir eru teknar saman og þeim gefið vægi til þess að spá fyrir um úrslit kosninga. Niðurstöður spálíkansins eru svo birtar hér á Kjarnanum reglulega.
Til útskýringar má segja að vægi kannana er gefið eftir því hversu næmur könnunaraðilinn og aðferðir hans eru á raunverulegar hreyfingar í samfélaginu. Kosningar eru auðvitað eini mælikvarðinn á það hversu vel könnunaraðilum tekst upp svo miðað er við söguleg gögn og þau borin saman við kosningaúrslit til að ákvarða áreiðanleika. Þá skiptir máli hversu langt er liðið síðan könnunin var gerð og hversu margir tóku þátt í henni.
Kjarninn birti Kosningaspá Baldurs fyrir sveitarstjórnarkosningarnar 2014 og reyndist sú tilraun vel. Á vefnum kosningaspá.is má lesa niðurstöður þeirrar spár og hvernig vægi kannana var í takt við frávik kannana miðað við kosningaúrslitin.
Kosningaspá Kjarnans og Baldurs Héðinssonar er gerð í fyrsta sinn fyrir forsetakosningar og alþingiskosningar í ár. Í nýjustu kosningaspánni hverju sinni eru nýjustu kannanir könnunaraðila vegnar eftir áreiðanleika. Fylgi einstakra framboða er svo fundið með vegnu meðaltali úr þeim könnunum sem liggja til grundvallar hverri spá fyrir sig. Spálíkanið sem Baldur hefur útbúið byggir að verulegu leyti á aðferðum Nate Silver. Um það má lesa hér.
Þær kannanir sem teknar eru gildar í kosningaspánni verða að uppfylla lágmarks skilyrði tölfræðilegrar aðferðafræði. Þar er litið til stærðar úrtaksins, fjölda svarenda, könnunartímabils og þess hvort úrtakið standist kröfur til að reynast marktækt, svo fátt eitt sé nefnt. Bent er á að í fréttunum hér að neðan, þar sem niðurstöður spálíkansins hverju sinni eru greindar, má finna upplýsingar um hvaða kannanir liggja til grundvallar hverri spá og hversu mikið vægi þær fengu í útreikningunum.
Þingsætaspáin
Þingsætaspáin er ítarlegri greining á gögnum kosningaspárinnar sem mælir líkindi þess að einstaka frambjóðandi nái kjöri í Alþingiskosningum. Niðurstöðurnar byggja á fyrirliggjandi könnunum á fylgi framboða í öllum sex kjördæmum landsins hverju sinni og eru niðurstöðurnar birtar hér á vefnum.
Fyrir kjördæmin
Líkur á því að einstaka frambjóðandi nái kjöri byggja á reiknilíkani stærðfræðinganna Baldurs Héðinssonar og Stefáns Inga Valdimarssonar. Í stuttu máli er aðferðafræðin sú að fylgi framboða í skoðanakönnunum er talin líklegasta niðurstaða kosninga að viðbættri óvissu sem byggir á sögulegu fráviki kannana frá kosningaúrslitum. Söguleg gögn sýna fylgni er á milli þess að ofmeta/vanmeta fylgi flokks í einu kjördæmi og að ofmeta/vanmeta fylgi flokksins í öðrum kjördæmum. Frávikið frá líklegustu niðurstöðu fyrir flokk er því ekki óháð milli kjördæma. Ef frávikið er neikvætt í einu kjördæmi fyrir ákveðinn flokk aukast líkurnar á að það sé sömuleiðis neikvætt í öðrum kjördæmum.
Reiknilíkanið hermir 100.000 „sýndarkosningar“ og úthlutar kjördæma- og jöfnunarsætum út frá niðurstöðunum. Líkur frambjóðanda á að ná kjöri er þess vegna hlutfall „sýndarkosninga“ þar sem frambjóðandinn nær kjöri.
Tökum ímyndað framboð X-listans í Norðvesturkjördæmi sem dæmi: Framboðið mælist með 20 prósent fylgi. Í flestum „sýndarkosningunum“ fær X-listinn 2 þingmenn en þó kemur fyrir að fylgið í kjördæminu dreifist þannig að niðurstaðan er aðeins einn þingmaður. Sömuleiðis kemur fyrir að X-listinn fær þrjá þingmenn í kjördæminu og í örfáum tilvikum eru fjórir þingmenn í höfn.
Ef skoðað er í hversu mörgum „sýndarkosningum“ hver frambjóðandi komst inn sem hlutfall af heildarfjölda fást líkurnar á að sá frambjóðandi nái kjöri. Sem dæmi, hafi frambjóðandinn í 2. sæti X-listans í Norðvesturkjördæmi náð kjöri í 90.000 af 100.000 „sýndarkosningum“ þá reiknast líkurnar á því að hann nái kjöri í Alþingiskosningunum 90 prósent.
Skoðanakannanir í aðdraganda Alþingiskosninga 2009 og 2013 voru notaðar til að sannprófa þingsætaspánna, þar sem spáin er borin saman við endanlega úthlutun þingsæta.
Fyrir landið í heild
Þegar niðurstöður í öllum kjördæmum liggja fyrir er hægt taka niðurstöðurnar saman fyrir landið í heild og reikna út líkur á því hversu marga þingmenn hver flokkur fær á landsvísu. X-listinn gæti, svo dæminu hér að ofan sé haldið áfram, fengið:
- 8 þingmenn í 4% tilfella
- 9 þingmenn í 25% tilfella
- 10 þingmenn í 42% tilfella
- 11 þingmenn í 25% tilfella
- 12 þingmenn í 4% tilfella
Þetta veitir tækifæri til þess að máta flokka saman reyna að mynda meirihluta þingmanna og skoða líkur á því hvaða flokkar muni ná meirihluta á þingi að afstöðnum kosningum. Ef X-listinn er einn af þeim flokkum sem myndar meirihluta að loknum kosningnum er þingmannaframlag hans til meirihlutans aldrei færri en 8 þingmenn, í 96% tilfella a.m.k. 9 þingmenn, í 71% tilfella a.m.k. 10 þingmenn o.s.frv. Landslíkur X-listans eru því settar fram á forminu:
- = > 8 þingmenn í 100% tilfella
- = > 9 þingmenn í 96% tilfella
- = > 10 þingmenn í 71% tilfella
- = > 11 þingmenn í 29% tilfella
- = > 12 þingmenn í 4% tilfella
- = > 13 þingmenn í 0% tilfella
Veistu meira? Láttu okkur vita
Það tókst ekki að sækja formið. Reyndu aftur eftir augnablik.
Ýttu á + við höfund, fréttamál eða greinaröð til að fylgja því og fá tölvupóst þegar eitthvað nýtt kemur, einn á dag í mesta lagi. Því sem þú fylgir stjórnarðu á Minni síðu.
kosningaspá
Uppgjör: Kannanir almennt nálægt úrslitunum og þessir náðu þingsæti
Lokaspá: Líkur frambjóðenda á að komast inn á Alþingi
Lokaspá: Meiri líkur en minni á að ríkisstjórnin haldi velli
Fjórir miðjuflokkar hafa bætt við sig næstum tíu prósentustigum á kjörtímabilinu
Flokkur fólksins á mikilli siglingu og mælist nú nánast í kjörfylgi
Athugasemdir