Útlit viðmóts

Ljóst

Dökkt

© 2026 Sameinaða útgáfufélagið ehf. Allur réttur áskilinn. Notkun á efni miðilsins er óheimil án samþykkis.

Úr blaðinu á vefnum

Heimildin #44

1. mars 2024

Efni úr blaðinu bætist smám saman við á vefnum, en sumt birtist aðeins í blaðinu sjálfu. Allt blaðið er á síðu þess.

bls. 2–3

Fréttir

Vestfirsk verslunarferð

Það hafði lítil sem engin áhrif á matarinnkaup Ísfirðinga þótt rafmagnslaust yrði síðdegis á fimmtudag fyrir viku. Rafmagnstruflanir og jafnvel rafmagnsleysi er ekki eitthvað sem Vestfirðingar kippa sér sérstaklega upp við. Þúsundir lítra af olíu eru brenndir árlega til að bæta upp fyrir óstöðugt rafmagn.

bls. 6

Viðskipti

1

Sigurður með 1,8 milljónir á mánuði fyrir stjórnarformennsku í Kviku

Framkvæmdastjóri Samtaka iðnaðarins drýgir tekjur sínar umtalsvert með því að sitja sem stjórnarformaður Kviku banka.

bls. 6

Viðskipti

1

Tveir forstjórar kostuðu Regin alls 135,4 milljónir í fyrra

Hvatagreiðslur til forstjóra og lykilstjórnenda Regins þrefölduðust á milli ára.

bls. 8

Fréttir

4

„Sjúkdómur sem getur leitt til geðveiki, fangelsisvistar, heimilisleysi eða dauða“

Stjórnarmaður í Samtökum aðstandenda og fíknisjúkra segir tvo úr vinahópi sonar síns hafa látist á þriggja mánaða tímabili, 15 og 17 ára gamlir. Ekkert sérhæft úrræði er hér á landi fyrir ungt fólk með vímuefnavanda. Talið er að um hundrað manns látist árlega af fíknisjúkdómnum árlega.

bls. 12

Greining

Reglur um sérstakt hæfi munu ekki gilda um næstu Íslandsbankasölu

Lífeyrissjóðir munu geta greitt fyrir hluti í Íslandsbanka með ÍL-sjóðsbréfum. Degi eftir að frumvarpsdrög um sölu á hlutum í Íslandsbanka voru birt ákváðu 18 lífeyrissjóðir að ganga til samninga við ríkið um uppgjör á ÍL-bréfunum. Íslandsbanki fær ekki að taka þátt í söluferlinu á sjálfum sér.

bls. 13

Viðskipti

3

„Vill fá þessar hugmyndir flokksins í þjóðaratkvæðagreiðslu“

Allar umsagnir sem hafa borist um bankasölufrumvarpið til þessa eru frá einstaklingum. Allar eru þær neikvæðar gagnvart áformum um frekari sölu.

bls. 14–15

GreiningFlóttafólk frá Venesúela

Venesúela-ákvörðunin hafi ekki verið pólitísk: „Rauða flaggið á að fara upp“

Ákvörðun um að veita nánast öllum Venesúelabúum hæli var ekki pólitísk – að sögn upplýsingafulltrúa Útlendingastofnunar. Fyrrverandi dómsmálaráðherra telur þó að pólitíkin hefði átt að grípa inn í þegar umsóknum fór að fjölga verulega.

bls. 16–17

LeiðariÞórður Snær Júlíusson

1

Sprengja 412 manns innviði?

Innviðir á Íslandi eru ekki sprungnir vegna þess að við tökum á móti flóttafólki. Þeir eru sprungnir vegna þess að fólkið sem við kjósum til að byggja þá upp í samræmi við þarfir þjóðar hefur ekki sinnt því hlutverki. Það sem þarf til eru stjórnmálamenn með þor og bjartsýni til að snúa þeirri þróun við.

bls. 17

PistillSif Sigmarsdóttir

8

Einkavæðing ellinnar

Íslensk stjórnvöld virðast nú reyna að opna bakdyramegin á aukinn einkarekstur í öldrunarþjónustu sem dulbúinn er sem einhvers konar fasteignaflétta.

bls. 18

AðsentÞórunn Wolfram Pétursdóttir

Sterk loftslagslöggjöf grunnur að árangri

Úttektir Loftslagsráðs allt frá árinu 2019 hafa sýnt að umtalsverðra umbóta er þörf til að stjórnun og stjórnkerfi loftslagsmála hérlendis virki sem skyldi.

bls. 19

AðsentMagnús Rannver Rafnsson

1

Eru forvarnir við Hafnarfjörð tímabærar?

Að ræsa út í neyðarkalli marga helstu jarðvinnuverktaka landsins inn á skilgreint hættusvæði og keyra þar tæki og tól dag og nótt við mannvirkjagerð er ekki besta leiðin þegar kemur að framkvæmdum.

bls. 21–27

Rannsókn

3

Handtekinn í sturtu og hjartað stöðvaðist

Ívar Örn Ívarsson vann að því að stofna fyrirtæki sem átti að flytja inn og selja fæðubótarefni. Hann var 22 ára gamall íþróttamaður sem lifði fyrir að leika sér, átti kærustu og bjarta framtíð. Þar til hann fékk sitt fyrsta og eina geðrof, var handtekinn í sturtu, fékk hjartastopp, heilaskaða og lamaðist varanlega.

Myndband

bls. 29

Nýsköpun

Hugmyndahraðhlaup kennt við kolvitlaust veður

Upphaflega stóð til að nýsköpunarmiðstöðin Hraðið myndi bjóða upp á tíu skrifborð sem fólk í óstaðbundnum störfum gæti nýtt sér. Í dag eru þau 30. Fram undan er að halda hugmyndahraðhlaupið Krubb sem er kennt við vont veður og fjall við Húsavík.

bls. 30

Viðtal

3

Sögurnar um erfiðu tengdamömmuna að fjara út

Í gegnum tíðina hafa tengdamömmur verið hafðar að háði og spotti í formi brandara og skopmynda. Á sama tíma má finna lofræður um tengdamömmur, nema þær birtast í minningargreinum. Að þessu komst þjóðfræðingurinn Eiríkur Valdimarsson, en hann er á því að þetta sé að breytast. Sem betur fer.

bls. 32

Spurningaþrautin

3

Spurningaþraut 1. mars 2024: Hvaða furðudýr er þetta? — og 16 aðrar spurningar

Hér geta lesendur spreytt sig á spurningaþraut Illuga Jökulssonar sem birtist í tölublaði Heimildarinnar 1. mars.

bls. 33

Flækjusagan

Fyrstu skotin

Gavrilo Princip náði að myrða Franz Ferdinand, ríkisarfa Austurríkis-Ungverjalands. En var stríð þá óhjákvæmilegt?

bls. 34

Skóli lífsinsGuðmundur Andri Thorsson

2

Dálítið ljós

Lífið er ekki maraþon heldur frekar eins og badminton þar sem maður spilar stundum með öðrum í tvíliðaleik og stundum er mótspilarinn ekki einstaklingur heldur kringumstæður og hugsanir, jafnvel maður sjálfur. Og það sem gildir er að klúðra ekki dauðafærunum – og heilsunni, ekki síst geðheilsunni. Guðmundur Andri Thorsson gerir lífið upp eins og íþróttaleik. Eða hvað?

bls. 36

Bakpistill

7

Dagur Hjartarson

Ömmugull

Dagur Hjartarson, rithöfundur og kennari, skrifar um ömmur í kommentakerfunum.

bls. 36

Fólkið í borginni

„Það hefur enginn maður rétt á að beita annan mann ofbeldi“

Þegar Gísli Kr. Björnsson var tíu ára gamall lenti hann í erfiðri reynslu en pabbi besta vinar hans veitti honum mikla hjálp og stuðning. Hann ákvað þá, ekki nema tíu ára, að verða lögfræðingur eins og hann.

bls. 38

Greining

1

Sagan hverfur með skáldum sem láta lífið í árásum Ísraela

Í málshöfðun Suður- Afríku gegn Ísrael fyrir þjóðarmorð er sérstaklega farið yfir það hvaða áhrif það hefur á palestínsku þjóðina að Ísraelsher hefur drepið þá sem hafa skrásett sögu þjóðarinnar og arf hennar. Með því að drepa skáldin, blaðamennina, listamennina, fræðafólkið, vísindamennina er herinn að drepa palestínska sögumenn og sögu þeirra.

bls. 39

Viðtal

Listrænn leikstjóri á leið til Hollywood

Helena Stefánsdóttir frumsýndi nýlega kvikmyndina Natatorium – heitið merkir sundhöll eða innisundlaug. Natatorium er fyrsta kvikmyndin hennar í fullri lengd en Helena bæði skrifaði handrit og leikstýrði myndinni.

Viðskipti

2

Viðskiptavild helmingurinn af 5,5 milljarða kaupum Kviku af hluthöfum bankans

Almenningshlutafélagið Kvika, sem er meðal annars í eigu lífeyrissjóða, keypti meirihluta í bresku fasteignaveðlánafyrirtæki árið 2022. Fyrirtækið var áður í eigu forstjóra Kviku, Ármanns Þorvaldssonar, sem starfaði þar í nokkur ár. Þeir sem seldu Kviku fyrirtækið voru meðal annars stærsti einkaaðilinn í hluthafahópi bankans, Stoðir. FME hefur áður sektað Kviku út af viðskiptum sem tengjast Ortus. Kvika segir ekkert athugavert við viðskiptin og að hlutlaustir utanaðkomandi sérfræðingar hafi komið að þeim.

Fréttir

3

Friðrik keypti varðskip gegnum Ríkiskaup og græddi 40 milljónir við söluna

Friðrik Arngrímsson, fyrrverandi framkvæmdastjóri LÍÚ, sem heitir SFS í dag, keypti tvö varðskip af íslenska ríkinu eftir útboð hjá Ríkiskaupum og seldi þau til Tyrklands fyrir tæplega 40 milljónum krónum meira en hann greiddi fyrir þau. Hann var á sama tíma formaður nefndar sem starfaði með Ríkiskaupum um smíði nýs rannsóknaskips fyrir Hafrannsóknastofnun.

Fréttir

Eigendur Sóltúns seldu lóð við hlið þess fyrir 1.300 milljónir

Eigendur Sóltúns greiddu sér út 280 milljónir króna í fyrra með því að lækka hlutafé hjá félagi sem seldi lóð við hlið hjúkrunarheimilisins. Allur rekstur eigendanna í Sóltúni byggir á samningi sem gerður var við íslenska ríkið um byggingu og rekstur hjúkrunarheimilisins árið 2000. Eigendurnir hafa á síðustu árum greitt 2.280 milljónir út úr rekstri félaga sem tengjast rekstri hjúkrunarheimilisins í Sóltúni.